Ngọn núi ai cũng biết tên, chỉ cao hơn 20m có hàng chục bài thơ, văn khắc trên đá đang được trình lên UNESCO
Nằm giữa trung tâm thành phố Ninh Bình, núi Non Nước (Dục Thúy Sơn) không chỉ là một danh thắng nổi tiếng mà còn được ví như một “cuốn sách đá” khổng lồ. Với hàng chục bài thơ, văn khắc trải qua nhiều thế kỷ, ngọn núi cao hơn 20m này đang trong hành trình tiến tới danh hiệu Di sản tư liệu của UNESCO.
Ngọn núi chỉ cao hơn 20m nhưng cất giữ cả “kho văn chương” độc nhất vô nhị
Nằm ở nơi giao nhau giữa sông Vân và sông Đáy, núi Non Nước từ lâu đã trở thành điểm dừng chân quen thuộc của du khách khi ghé thăm vùng đất cố đô Ninh Bình. Không sở hữu địa hình hùng vĩ hay độ cao nổi bật, ngọn núi nhỏ này lại mang trong mình một giá trị đặc biệt hiếm nơi nào có được: hệ thống ma nhai - những văn tự cổ được khắc trực tiếp lên vách đá tự nhiên.

Núi Non Nước
Theo nhiều tư liệu nghiên cứu, hiện núi Non Nước còn lưu giữ 43 văn bia ma nhai, trong đó có 37 bài khắc Hán Nôm từ thời Trần đến đầu thế kỷ XX. Những bài thơ, bài văn và văn bia được chạm khắc dọc theo sườn núi, lối đi và cả những vị trí cheo leo trên cao, tạo nên một “thư viện đá” độc đáo giữa thiên nhiên.
Điểm đặc biệt của hệ thống ma nhai nơi đây nằm ở việc các tác phẩm không được lưu giữ trong không gian trưng bày khép kín mà hòa mình hoàn toàn vào cảnh quan tự nhiên. Mỗi vách đá vừa là “trang giấy” lưu dấu thời gian, vừa là một phần linh hồn của ngọn núi. Chính bởi vậy, núi Non Nước từ lâu đã được ví như “núi Thơ”, “bảo tàng thơ” hay “bảo tàng văn học trên đá” có một không hai tại Việt Nam.

Di sản tư liệu quý giá đang trình UNESCO
Với giới nghiên cứu, hệ thống ma nhai ở núi Non Nước không chỉ mang giá trị văn chương mà còn là nguồn tư liệu quý giá về lịch sử, mỹ thuật và văn hóa. Những dòng chữ cổ khắc trên đá như muốn giữ chân du khách, gửi gắm vào đó cảm xúc, suy tư và góc nhìn về non nước, thời cuộc qua nhiều thế kỷ.


Các văn khắc không đơn thuần là tác phẩm để thưởng ngoạn mà còn phản ánh từng giai đoạn lịch sử, từ những bài thơ vịnh cảnh đến những nội dung mang triết lý nhân sinh hoặc gắn với các nhân vật, sự kiện cụ thể. Phía chân núi còn có đền thờ danh nhân Trương Hán Siêu, góp phần tạo nên quần thể văn hóa lịch sử giàu giá trị của vùng đất cố đô.


Hiện tỉnh Ninh Bình đang tích cực hoàn thiện hồ sơ đề nghị UNESCO ghi danh hệ thống ma nhai núi Non Nước vào Danh mục Di sản tư liệu thuộc Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Trong hai ngày 2 - 3/6/2026, tọa đàm quốc tế với chủ đề “Hành trình đến di sản tư liệu UNESCO - Ma nhai núi Non Nước” cũng đã được tổ chức nhằm làm nổi bật những giá trị đặc sắc của di sản này.
Điểm dừng chân lý tưởng cho hành trình khám phá văn hóa
Núi Non Nước phù hợp với các chuyến tham quan ngắn kéo dài khoảng 1 - 2 giờ. Khi đến đây, du khách có thể kết hợp ghé thăm chùa Non Nước, đền thờ Trương Hán Siêu, Nghinh Phong Các hay công viên Thúy Sơn để cảm nhận trọn vẹn không gian văn hóa lịch sử của khu vực.
Để có trải nghiệm trọn vẹn hơn, du khách nên lựa chọn tham quan vào sáng sớm hoặc chiều muộn để tránh nắng. Việc mang giày thể thao hoặc giày đế thấp cũng giúp di chuyển an toàn hơn trên những bậc đá đã nhuốm màu thời gian.

Đặc biệt, thay vì chỉ dừng lại ở việc chụp ảnh check-in, nhiều người chọn dành thời gian đứng trước các vách đá cổ, đọc từng dòng chữ xưa để cảm nhận hành trình hàng trăm năm lịch sử vẫn đang hiện hữu giữa thiên nhiên.
Là Di tích quốc gia đặc biệt, núi Non Nước cũng cần được gìn giữ bằng ý thức của mỗi du khách. Những hành động như khắc tên, vẽ bậy, cạo xước hay chạm tay tùy tiện lên các văn bia đều có thể khiến phần di sản quý giá này bị tổn hại trước sự bào mòn của thời gian và thời tiết.
Dẫu những nét chữ xưa đã phần nào phai mờ theo năm tháng, giá trị của núi Non Nước vẫn không hề giảm sút. Ngược lại, chính dấu tích thời gian ấy càng khiến nơi đây trở thành một “bức tường văn chương ngoài trời” vô giá, mang đậm chiều sâu lịch sử và văn hóa của Ninh Bình.
Hòn đảo duy nhất Việt Nam có 2 ngọn núi lửa đã tắt, đẹp như Maldives, là địa điểm hot du lịch hè
Không phải Vĩnh Hy, Phú Quý hay Côn Đảo, mùa hè 2026 chứng kiến sự vươn lên mạnh mẽ của Lý Sơn (Quảng Ngãi) - hòn đảo nổi tiếng với dấu tích núi lửa hàng triệu năm tuổi và đặc sản tỏi trứ danh.
Tỉnh sở hữu 7/10 ngọn núi cao nhất Việt Nam, được mệnh danh 'thủ phủ' của những đỉnh núi chọc trời
Tỉnh này là mảnh đất cuối trời Tây Bắc đang vươn mình trở thành "thánh địa" không thể bỏ qua của cộng đồng đam mê trekking và du lịch mạo hiểm.
Không phải Sa Pa, đây mới là 'thủ phủ băng tuyết' thực sự của Việt Nam
Không cần bay sang châu Âu xa xôi, ngay tại Việt Nam có một "thủ phủ băng tuyết" với mức nhiệt kỷ lục chạm ngưỡng -5 độ C mỗi khi đông về. Đây chính là tọa độ hiếm hoi trên bản đồ chữ S thường xuyên "nhuộm trắng" bởi băng giá, sương muối và những đợt tuyết rơi dày đặc.
Việt Nam sắp có một công trình Phật giáo lớn nhất thế giới, 'đánh bại' cả kỷ lục của Trung Quốc lập ra trước đó
Nếu hoàn thành theo đúng thiết kế với chiều cao 167,5m, tượng Phật Đại Nhật Như Lai tại Am Tiên sẽ vượt qua Trung Nguyên Đại Phật (Trung Quốc) để trở thành tượng Phật cao nhất thế giới.
2 địa điểm tại Ninh Bình trong MV Come My Way của Sơn Tùng M-TP khiến dân tình vừa lạ vừa quen, chắc chắn hút khách nườm nượp thời gian tới
Không đi theo lối mòn của những thước phim quảng bá du lịch rực rỡ sắc màu, hai địa điểm quen thuộc tại Ninh Bình xuất hiện trong MV mới của Sơn Tùng M-TP với một diện mạo u tối, trầm mặc, hứa hẹn trở thành điểm đến thu hút nhiều lượt check-in của giới trẻ trong thời gian tới.
Hòn đảo nổi tiếng Việt Nam liên tục gây bất ngờ trên truyền thông quốc tế
Sở hữu vẻ đẹp hoang sơ, những bãi biển trong xanh cùng nhiều trải nghiệm khám phá thiên nhiên hấp dẫn, đảo Cát Bà liên tục được các tạp chí du lịch quốc tế nhắc tên và ca ngợi.
Liên kết hữu ích
Việt Nam sắp có một công trình Phật giáo lớn nhất thế giới, 'đánh bại' cả kỷ lục của Trung Quốc lập ra trước đó
Nếu hoàn thành theo đúng thiết kế với chiều cao 167,5m, tượng Phật Đại Nhật Như Lai tại Am Tiên sẽ vượt qua Trung Nguyên Đại Phật (Trung Quốc) để trở thành tượng Phật cao nhất thế giới.
2 địa điểm tại Ninh Bình trong MV Come My Way của Sơn Tùng M-TP khiến dân tình vừa lạ vừa quen, chắc chắn hút khách nườm nượp thời gian tới
Không đi theo lối mòn của những thước phim quảng bá du lịch rực rỡ sắc màu, hai địa điểm quen thuộc tại Ninh Bình xuất hiện trong MV mới của Sơn Tùng M-TP với một diện mạo u tối, trầm mặc, hứa hẹn trở thành điểm đến thu hút nhiều lượt check-in của giới trẻ trong thời gian tới.
Hòn đảo nổi tiếng Việt Nam liên tục gây bất ngờ trên truyền thông quốc tế
Sở hữu vẻ đẹp hoang sơ, những bãi biển trong xanh cùng nhiều trải nghiệm khám phá thiên nhiên hấp dẫn, đảo Cát Bà liên tục được các tạp chí du lịch quốc tế nhắc tên và ca ngợi.
Thiên đường du lịch Việt Nam HOT nhất mùa hè 2026 với du khách quốc tế: Không phải Phú Quốc hay Đà Nẵng
Không chỉ hút khách bởi vẻ đẹp biển xanh cát trắng, nơi đây tiếp tục trở thành điểm đến được du khách quốc tế săn đón nhất mùa hè 2026.
Không phải Phú Quốc, đây mới là điểm du lịch biển của Việt Nam lọt top nổi bật toàn cầu 2026, hút lượng lớn khách trong và ngoài nước
Với cảnh quan thiên nhiên “siêu thực”, nhịp sống thư thái và tiềm năng thể thao biển mạnh mẽ, Mũi Né (Bình Thuận cũ) đã chính thức ghi danh vào danh sách các điểm đến xu hướng của thế giới năm 2026.
Gợi ý 6 địa điểm du lịch gần Hà Nội và TP.HCM phù hợp cho gia đình có con nhỏ, thỏa sức vui chơi dịp hè 2026
Một chuyến du lịch gia đình không chỉ mang lại những phút giây thư giãn mà còn góp phần tăng cường sự gắn kết giữa các thành viên, đồng thời mở ra không gian khám phá bổ ích cho trẻ nhỏ. Dưới đây là 6 điểm đến gần khu vực Hà Nội và TP.HCM phù hợp cho gia đình trong mùa hè 2026.
Tại sao tiếp viên hàng không luôn mang theo quả chuối khi lên máy bay? Quả chuối đó để làm gì?
Lý do vì sao tiếp viên hàng không luôn mang chuối khi lên máy bay, thay vì các loại trái cây khác? Chuối có những công dụng gì trong các chuyến bay?
Người trong cuộc lên tiếng về vụ xịt nước vào thợ xây nhà hàng xóm, đã rõ nguồn cơn sự việc
Sau khi nhận thông tin lan truyền trên mạng và đơn trình báo của ông N.H.D., trú thôn Đình, xã Tây Phương, Hà Nội, cơ quan chức năng bước đầu xác định nguyên nhân vụ việc, làm rõ sự việc đang gây xôn xao dư luận.
Bảng xếp hạng 6 'ngọc nữ' đẹp nhất màn ảnh Việt: Kaity Nguyễn vượt mặt Tăng Thanh Hà để xếp thứ 3, vị trí quán quân sở hữu nhan sắc 'vô thực'
Mới đây, một chủ đề gây tranh luận sôi nổi trên Threads đưa ra danh sách 6 mỹ nhân được xem là những "ngọc nữ" đẹp nhất Việt Nam. Đây là những nữ diễn viên không chỉ sở hữu nhan sắc nổi bật mà còn có sự nghiệp diễn xuất đồ sộ với nhiều tác phẩm ghi dấu ấn sâu đậm trong lòng khán giả.
Sao Việt 5/6: Mẹ và chị gái bác sĩ Chiêm Quốc Thái có động thái liên quan đến 2 cô gái tên Loan? Hương Giang chấm Pháo 5 điểm
Tin sao Việt 5/6: Giữa ồn ào, động thái của 2 người thân Chiêm Quốc Thái gây xôn xao. Hương Giang chia sẻ nếu làm giám khảo sẽ chấm Pháo 5 điểm.
Tin vui từ 1/7/2026, hàng triệu người sẽ được hưởng mức trợ cấp hơn 3 triệu đồng/tháng: Điều kiện được hưởng thế nào?
Bộ Nội vụ đề xuất tăng mức chuẩn trợ cấp ưu đãi người có công với cách mạng lên 3,012 triệu đồng/tháng, áp dụng từ ngày 1/7/2026.
Nữ phó giám đốc ngủ với 40 sếp để lên chức, vào tù vẫn quyến rũ phó giám đốc trại giam
Tưởng Diễm Bình nhờ vào dung mạo xinh đẹp, thông qua giao dịch quyền sắc để trở thành phó tổng giám đốc một công ty nhà nước (tương đương hàm phó giám đốc Sở).
Tử vi 12 con giáp ngày 5/6/2026: Tuổi Ngọ sự nghiệp lên như diều gặp gió, Mùi tài chính bấp bênh
Cùng xem tử vi dự đoán gì về vận mệnh, tình duyên, cuộc sống,... của 12 con giáp trong ngày 5/6/2026.
Tử vi 12 con giáp ngày 6/6/2026: Tuổi Ngọ tài lộc vượng phát, Tuất đối mặt với nhiều chuyện đau đầu
Cùng xem tử vi dự đoán gì về vận mệnh, tình duyên, cuộc sống,... của 12 con giáp trong ngày 6/6/2026.
Chuyện chưa kể phía sau mối quan hệ giữa Lona Kiều Loan và bác sĩ Chiêm Quốc Thái
Những hình ảnh xuất hiện tại tiệc Thanks Party của Hương Giang mới đây đã khiến cái tên Lona Kiều Loan một lần nữa trở thành tâm điểm chú ý. Không phải bởi một dự án nghệ thuật mới hay thành tích học tập đáng nể, mà bởi sự xuất hiện đặc biệt của bác sĩ Chiêm Quốc Thái bên cạnh cô.
Ra tù chưa lâu, ca sĩ Châu Việt Cường bất ngờ khoe đón con đầu lòng
Trên trang cá nhân, ca sĩ Châu Việt Cường gây bất ngờ khi khoe tiệc tròn tháng của con gái đầu lòng.
Cảnh báo: Những ai thích nhắn tin 'trêu lại lừa đảo' hãy dừng lại ngay, nếu không muốn sau này hối hận, rước họa vào thân
Nhiều người coi việc nhắn tin trêu đùa kẻ lừa đảo là một thú vui giải trí, nhưng các chuyên gia bảo mật cảnh báo hành động này có thể khiến bạn trở thành mục tiêu "béo bở" cho các băng nhóm tội phạm chuyên nghiệp.
Ngọn núi ai cũng biết tên, chỉ cao hơn 20m có hàng chục bài thơ, văn khắc trên đá đang được trình lên UNESCO
Nằm giữa trung tâm thành phố Ninh Bình, núi Non Nước (Dục Thúy Sơn) không chỉ là một danh thắng nổi tiếng mà còn được ví như một “cuốn sách đá” khổng lồ. Với hàng chục bài thơ, văn khắc trải qua nhiều thế kỷ, ngọn núi cao hơn 20m này đang trong hành trình tiến tới danh hiệu Di sản tư liệu của UNESCO.
EVN mách bạn mẹo hay: Không phải FAN hay COOL, đây mới là nút trên điều khiển điều hòa giúp nhà mát hơn hẳn
Theo khuyến nghị từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), khi sử dụng điều hòa ở chế độ làm mát, người dùng nên điều chỉnh cánh đảo gió hướng lên phía trên.
Sao Việt 6/6: Thái độ của Ngọc Loan giữa lúc bác sĩ Chiêm Quốc Thái và Lona Kiều Loan được bàn tán rầm rộ; Ca sĩ Mỹ Lệ làm mất viên kim cương 7,2 carat
Tin sao Việt 6/6: Suốt thời gian qua, Ngọc Loan vẫn sống kín tiếng và không chia sẻ gì về chuyện cá nhân. "Tôi sợ chơi hột xoàn", Mỹ Lệ cảm thán sau khi làm mất viên kim cương 7,2 carat.
Sau khi kết hôn, muốn sống hòa thuận với anh chị em nhà chồng, tốt nhất nên tránh chi tiền vào hai loại này. Không phải là keo kiệt, mà là cần có tầm nhìn xa
Sự hòa thuận trong gia đình mang lại sự thịnh vượng trong mọi lĩnh vực... Sau khi kết hôn, mối quan hệ với anh chị em ruột nhà chồng là một phần quan trọng trong đời sống gia đình.
Tài tử điện ảnh Việt sở hữu gương mặt trẻ thơ, rời showbiz đi làm Giám đốc ngân hàng lớn, cuộc sống tuổi U60 gây chú ý
Từng là một gương mặt quen thuộc của điện ảnh Việt Nam những năm 1990, cựu diễn viên Thiệu Ánh Dương đã quyết định rời xa màn ảnh để theo đuổi sự nghiệp trong ngành luật và tài chính. Ở tuổi ngoài 50, anh lựa chọn một cuộc sống bình yên và kín tiếng bên gia đình.
"Thà cho mượn nhà để làm đám tang còn hơn cho mượn nhà tổ chức đám cưới" - tại sao lại như vậy? Các cặp đôi hiện đại nên chú ý kiêng kị này
Thời xưa, đám cưới và đám tang luôn là những sự kiện quan trọng nhất trong cuộc đời con người, dẫn đến nhiều quy tắc và nghi thức riêng biệt.
Nhà ngoại cảm Phan Thị Bích Hằng đình đám một thời hiện ra sao?
Từng nổi đình nổi đám khắp cả nước nhờ khả năng ngoại cảm trong việc giúp nhiều gia đình, thân nhân tìm mộ liệt sĩ hoặc người thân, cái tên Phan Thị Bích Hằng bỗng dưng biến mất hàng chục năm nay gây nên sự tò mò lớn.
Những phụ nữ không thích trang điểm và ăn mặc cầu kỳ khi ra ngoài, thoạt nhìn có vẻ vô tư, nhưng thực chất họ có ba lý do tâm lý sâu xa hơn
Bạn có quen cô gái nào như thế không? Họ chỉ có vài món đồ cơ bản trong tủ quần áo, thường vội vàng chọn một món và mặc lên trước khi ra ngoài. Son môi của họ hết hạn, kem nền thì khô.
Tưởng chừng trung thực, nhưng thực chất lại rất sắc sảo! Hai con giáp này sẽ đạt được thành công bất ngờ và kiếm được nhiều tiền trong tháng Sáu
Tháng 6 sẽ chứng kiến sự thay đổi trong triển vọng nghề nghiệp! Hai con giáp này sẽ thoát khỏi sự ganh đua, thu hút tài lộc từ mọi phía và tận hưởng vận may tột đỉnh!























































