Tin vui cho người chuẩn bị xây nhà từ 1/7

Bắt đầu từ 1/7/2026, Luật Xây dựng (sửa đổi) chính thức có hiệu lực. Luật này quy định về hoạt động xây dựng; quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong hoạt động xây dựng và quản lý nhà nước về xây dựng.

Đáng nói, Luật Xây dựng (sửa đổi) đã mở rộng 8 nhóm công trình được miễn giấy phép xây dựng.

Ảnh minh họa.

Công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách

Nhóm công trình đầu tiên được miễn giấy phép xây dựng là công trình bí mật Nhà nước; công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách; công trình thuộc dự án đầu tư công đặc biệt; công trình thuộc dự án đầu tư theo thủ tục đầu tư đặc biệt;

Công trình xây dựng tạm theo quy định tại Luật này; công trình xây dựng tại khu vực đất sử dụng vào mục đích quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật về đất đai.

Công trình thuộc dự án đầu tư công đã được cấp có thẩm quyền quyết định đầu tư

Nhóm thứ hai bao gồm các công trình thuộc dự án đầu tư công, được quyết định đầu tư bởi các cấp có thẩm quyền như: Thủ tướng, người đứng đầu cơ quan trung ương, thủ trưởng các cơ quan tư pháp tối cao, Kiểm toán Nhà nước, Văn phòng Chủ tịch nước, Văn phòng Quốc hội, các bộ, ngành, tổ chức chính trị - xã hội và Chủ tịch UBND các cấp.

Công trình xây dựng theo tuyến

Nhóm thứ ba, công trình xây dựng theo tuyến trên địa bàn từ 2 đơn vị hành chính cấp tỉnh trở lên; công trình xây dựng theo tuyến ngoài khu vực được định hướng phát triển đô thị, được xác định theo quy hoạch đô thị và nông thôn hoặc quy hoạch chi tiết ngành đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt hoặc được cơ quan có thẩm quyền chấp thuận phương án tuyến.

Công trình ngoài khơi và hạ tầng hàng không

Nhóm thứ tư, công trình trên biển thuộc dự án đầu tư xây dựng ngoài khơi đã được cấp có thẩm quyền giao khu vực biển để thực hiện dự án; cảng hàng không, công trình tại cảng hàng không, công trình bảo đảm hoạt động bay ngoài cảng hàng không.

Công trình quảng cáo và hạ tầng viễn thông thụ động

Nhóm thứ năm, công trình quảng cáo không thuộc đối tượng phải cấp giấy phép xây dựng theo quy định của pháp luật về quảng cáo; công trình hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động.

Công trình đã được thẩm định dự án đầu tư xây dựng

Nhóm thứ sáu, công trình xây dựng thuộc dự án đầu tư xây dựng đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi, Báo cáo nghiên cứu khả thi điều chỉnh và đã được phê duyệt theo quy định.

Nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng được miễn giấy phép trong một số trường hợp

Nhóm thứ bảy, công trình xây dựng cấp 4; nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn dưới 500m2 được miễn giấy phép xây dựng nếu không thuộc các khu vực có quy định quản lý kiến trúc như khu chức năng, khu đô thị, khu dân cư nông thôn, khu vực phát triển đô thị theo quy hoạch tỉnh/thành phố, quy hoạch chung khu kinh tế, khu du lịch quốc gia, quy hoạch chung xã hoặc khu vực đã có quy chế quản lý kiến trúc.

Công trình sửa chữa, cải tạo không làm thay đổi công năng

Nhóm thứ tám, công trình sửa chữa, cải tạo bên trong công trình hoặc công trình sửa chữa, cải tạo mặt ngoài không tiếp giáp với đường trong đô thị có yêu cầu về quản lý kiến trúc theo quy định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Việc sửa chữa, cải tạo không làm thay đổi mục đích và công năng sử dụng, bảo đảm yêu cầu về phòng cháy và chữa cháy, bảo vệ môi trường.

Giảm thủ tục, tạo thuận lợi cho người dân

Việc mở rộng các trường hợp được miễn giấy phép xây dựng được kỳ vọng sẽ giúp cắt giảm đáng kể thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người dân, doanh nghiệp trong quá trình xây dựng.

Tuy nhiên, dù được miễn giấy phép, các công trình vẫn phải tuân thủ đầy đủ các quy định về quy hoạch, an toàn xây dựng, phòng cháy chữa cháy, bảo vệ môi trường và các yêu cầu quản lý kiến trúc theo quy định của pháp luật.

Từ chuẩn bị đến khởi công, mỗi dự án chỉ làm 1 thủ tục hành chính

Bộ Xây dựng cho biết thời gian qua cơ quan này đã tiến hành rà soát, cắt giảm và đơn giản hóa nhiều thủ tục liên quan đến cấp giấy phép xây dựng theo chỉ đạo của Thủ tướng tại Công điện 78 ban hành tháng 5/2025. Các nội dung cải cách này đồng thời được cụ thể hóa trong Luật Xây dựng năm 2025, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.

Theo Bộ Xây dựng, luật mới đã bổ sung thêm các trường hợp được miễn giấy phép xây dựng, đồng thời làm rõ điều kiện áp dụng nhằm giảm bớt thủ tục hành chính cho người dân và doanh nghiệp.

Một trong những nguyên tắc xuyên suốt được đặt ra là từ giai đoạn chuẩn bị dự án đến khi khởi công xây dựng, mỗi công trình, dự án chỉ phải thực hiện một thủ tục hành chính.

Trên cơ sở đó, công trình đã được thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi thì được miễn giấy phép xây dựng. Ngược lại, những công trình không phải thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi tại cơ quan chuyên môn về xây dựng thì phải thực hiện cấp giấy phép xây dựng.