Bức ảnh đi "bão" bóng đá bỗng bị ông bố Hà Nội biến thành câu chuyện dạy con gây sốt mạng xã hội: Lỗi do ai?

Gần đây, một ông bố ở Hà Nội chia sẻ kèm những dòng tâm sự gây chú ý trân mạng xã hội. Anh chia sẻ: "Nhìn những đứa trẻ cùng lứa rủ nhau "đi bão", bản thân lại chạnh lòng. Ra ngoài với bạn bè thì hào hứng thế thôi, chứ cứ về đến nhà là con lại đóng chặt cửa phòng". Theo người cha chia sẻ rằng vợ chồng anh đều đã bước vào độ tuổi 40, còn con trai năm nay 17 tuổi.  Ở tuổi này, cậu bé có cái tôi mạnh, ít chia sẻ với gia đình và thường không muốn cha mẹ can thiệp vào những vấn đề liên quan đến học tập, thi cử hay định hướng tương lai.

Người cha này cho biết, mỗi khi trở về nhà, con thường đóng cửa phòng, dành phần lớn thời gian trong thế giới riêng. Trong khi bên ngoài, con vẫn có thể hào hứng đi chơi, tụ tập cùng bạn bè. Nhiều lúc bố mẹ muốn ngồi lại làm bạn, hỏi han định hướng thi cử trường ốc tương lai mà con cứ gạt phắt đi, bảo "bố mẹ biết gì mà hỏi". Hai vợ chồng vì thế rơi vào trạng thái khó xử: nói nặng sợ con phản ứng, ảnh hưởng tâm lý và việc học; buông lỏng lại lo con thiếu định hướng.

Câu chuyện của người bố chia sẻ thực sự chạm đến nỗi lòng của rất nhiều phụ huynh đang có con ở độ tuổi 17 – giai đoạn tuổi ẩm ương nhưng cũng đầy nhạy cảm và là bước ngoặt nhất của tuổi vị thành niên.

Ảnh minh hoạ được tạo lại bởi AI.

Ở độ tuổi 17, tâm lý và hành vi của trẻ có những đặc điểm rất rõ rệt

Nhu cầu khẳng định cái tôi và độc lập

Trẻ 17 tuổi đang ở ngưỡng cửa trưởng thành. Cảm giác "mình đã lớn" khiến trẻ muốn tự quyết định cuộc sống, học tập và tương lai. Lời nói "bố mẹ biết gì mà hỏi" tuy nghe xót xa và có phần hỗn xược, nhưng bản chất thường phản ánh tâm lý sợ bị áp đặt, sợ bị đánh giá hoặc thấy bố mẹ không cập nhật với thực tế hiện tại của trẻ.

Sự khác biệt giữa môi trường bạn bè và gia đình

Khi ra ngoài cùng bạn bè (như việc "đi bão" ăn mừng bóng đá), trẻ tìm thấy sự đồng điệu về năng lượng, sự công nhận và sự tự do không bị phán xét. Khi về nhà, nếu cảm thấy không khí gia đình chỉ xoay quanh áp lực điểm số, thi cử hay những lời nhắc nhở, trẻ sẽ chọn giải pháp "đóng chặt cửa phòng" như một cơ chế tự vệ để bảo vệ khoảng không gian riêng tư.

Khoảng cách thế hệ

Phụ huynh ở độ tuổi 40 thường chịu áp lực lo lắng cho tương lai của con, muốn truyền lại kinh nghiệm. Tuy nhiên, cách tiếp cận thiếu sự đồng cảm hoặc mang tính "hỏi tra" vô tình đẩy con ra xa hơn.

Muốn gần con, đôi khi phải bước vào thế giới của con

Chuyển từ hỏi han và định hướng sang lắng nghe và quan sát

Thay vì bắt đầu bằng các câu hỏi dồn dập về trường lớp, thi cử, phụ huynh có thể bắt đầu từ những chủ đề nhẹ nhàng mà con quan tâm (sở thích, thể thao, xu hướng của giới trẻ). Hãy lắng nghe mà không vội đưa ra lời khuyên hay phán xét.

Tôn trọng không gian riêng

Việc con đóng cửa phòng ở tuổi 17 là bình thường. Bố mẹ nên tôn trọng quyền riêng tư của con (gõ cửa trước khi vào, không tự ý lục đồ). Khi con cảm thấy không không gian riêng của mình được tôn trọng, sự phòng thủ sẽ giảm xuống.

Thay đổi cách giao tiếp

Khi muốn bàn về tương lai, thay vì hỏi "Con định thi trường gì?", bố mẹ có thể chia sẻ góc nhìn dưới dạng tham khảo: "Bố/mẹ thấy ngành này/trường này gần đây có nhiều điểm thú vị, khi nào rảnh con thử tìm hiểu xem sao nhé", hoặc thừa nhận sự khác biệt thế hệ để kéo gần khoảng cách ("Thời của bố mẹ khác giờ nhiều quá, con có thể chia sẻ cho bố mẹ biết dạo này các bạn hay chọn hướng đi nào không?").

Tạo điểm tựa thay vì rào chắn

Cho con biết rằng gia đình luôn là nơi an toàn nhất. Ngay cả khi con không muốn chia sẻ, hãy để con hiểu bố mẹ luôn sẵn sàng hỗ trợ khi con cần, thay vì tạo cảm giác kiểm soát.