Bệnh viện Bạch Mai cảnh báo: Loại thuốc đã bị cấm 20 năm vẫn đang bán tràn lan trên mạng, nguy cơ tử vong cao, nhiều người tin lời truyền miệng mà dùng thường ngày

Trung tâm Chống độc, Bệnh viện Bạch Mai tiếp nhận cấp cứu một bệnh nhân 72 tuổi trong tình trạng nguy kịch sau khi sử dụng thuốc chứa hoạt chất Phenylbutazone - loại hoạt chất đã bị cấm lưu hành tại Việt Nam từ nhiều năm do nguy cơ gây ra nhiều tác dụng phụ nghiêm trọng.

Theo người nhà, khoảng 10 ngày trước khi nhập viện, bệnh nhân xuất hiện triệu chứng đi ngoài phân đen và đã được điều trị tại cơ sở y tế địa phương. Sau đó sức khỏe chuyển xấu rất nhanh với biểu hiện sốt cao liên tục 38-39°C, nước tiểu chuyển màu đỏ sẫm và cơ thể mệt lả.

Khi được chuyển đến Bệnh viện Bạch Mai, người bệnh rơi vào tình trạng hôn mê, thở nhanh, tụt huyết áp, suy thận cấp và sốc. Các bác sĩ lập tức tiến hành đặt nội khí quản, cho thở máy, sử dụng thuốc vận mạch, lọc máu và hồi sức tích cực.

Kết quả xét nghiệm cho thấy bệnh nhân bị tan máu cấp và thiếu máu rất nặng, nồng độ hemoglobin chỉ còn 31 g/L, trong khi mức bình thường dao động từ 120-155 g/L.

Trong quá trình khai thác bệnh sử, người nhà mang đến 5 lọ thuốc có nhãn tiếng Trung Quốc. Đáng chú ý, một lọ ghi rõ chứa Phenylbutazone - hoạt chất đã bị cấm sử dụng trong thuốc dành cho người tại Việt Nam từ nhiều năm trước vì nguy cơ gây nhiều tác dụng phụ nghiêm trọng.

5 lọ thuốc người bệnh sử dụng có chứa chất cấm Phenylbutazone

Bệnh nhân cho biết đã được bạn bè giới thiệu và mua loại thuốc này qua mạng để điều trị mà không đi khám hay có chỉ định của bác sĩ. Người bệnh cũng có tiền sử đái tháo đường và hạ huyết áp nhưng điều trị không đều.

Tự ý dùng thuốc có thể trả giá bằng tính mạng

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, Giám đốc Trung tâm Chống độc, đây là trường hợp điển hình của việc tự ý sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc theo lời truyền miệng.

Ông cho biết Phenylbutazone là hoạt chất có thể gây nhiều tác dụng phụ nghiêm trọng như tan máu, suy tủy, giảm bạch cầu hạt, xuất huyết tiêu hóa, tổn thương gan, suy thận và các phản ứng dị ứng nguy hiểm, thậm chí đe dọa tính mạng.

Tại Việt Nam, từ ngày 14/5/2001, Cục Quản lý Dược đã yêu cầu ngừng nhập khẩu, sản xuất và lưu hành các thuốc chứa Phenylbutazone. Hoạt chất này cũng không còn được phép sử dụng cho người tại Mỹ và đã bị ngừng sử dụng ở hầu hết các quốc gia châu Âu do nguy cơ mất an toàn.

Theo các bác sĩ, tình trạng đi ngoài phân đen của bệnh nhân có thể là dấu hiệu xuất huyết tiêu hóa, trong khi nước tiểu đỏ sẫm không chỉ do chảy máu mà còn có thể xuất phát từ tan máu cấp, khiến hồng cầu bị phá hủy hàng loạt, làm tổn thương thận và dẫn đến sốc.

TS.BS Nguyễn Trung Nguyên lưu ý, người cao tuổi thường mắc nhiều bệnh mạn tính và phải dùng nhiều loại thuốc cùng lúc. Việc tự ý sử dụng thuốc không rõ nguồn gốc làm tăng nguy cơ tương tác thuốc cũng như các biến chứng nguy hiểm.

Không tự mua thuốc theo lời mách bảo

Trung tâm Chống độc khuyến cáo người dân không nên mua thuốc qua mạng xã hội hoặc sử dụng thuốc theo lời giới thiệu của người quen, nhất là các sản phẩm không rõ nguồn gốc, không có số đăng ký lưu hành.

Khi có dấu hiệu bất thường về sức khỏe, người dân nên đến các cơ sở y tế hoặc bác sĩ có chuyên môn để được thăm khám, chẩn đoán và chỉ định điều trị đúng cách, tránh những lời quảng cáo truyền miệng khiến tiền mất tật mang.  

Loại thuốc chứa chất cấm vẫn được người dân mua sử dụng theo lời quảng cáo trên mạng xã hội

Trong trường hợp xuất hiện các dấu hiệu bất thường sau khi sử dụng thuốc, người bệnh nên ngừng dùng ngay và nhanh chóng đến cơ sở y tế để được thăm khám, điều trị. Khi đi khám, hãy mang theo bao bì, phần thuốc còn lại, hình ảnh sản phẩm hoặc thông tin về nơi mua để bác sĩ có thêm căn cứ xác định loại thuốc đã sử dụng, tìm nguyên nhân và đưa ra hướng xử trí phù hợp trong thời gian sớm nhất.

Bệnh viện Bạch Mai cho biết từng ghi nhận nhiều trường hợp gặp phản ứng nặng sau khi sử dụng Phenylbutazone mua trên mạng để điều trị đau khớp, với các biểu hiện như sốt cao, phát ban toàn thân, tổn thương gan, sốc nhiễm khuẩn, hội chứng dị ứng thuốc nặng và đã có trường hợp tử vong.

Theo TS.BS Nguyễn Trung Nguyên, thuốc không rõ nguồn gốc không chỉ có nguy cơ chứa hoạt chất bị cấm mà còn có thể bị pha trộn nhiều thành phần, sai hàm lượng hoặc sản xuất trong điều kiện không đảm bảo. Điều này khiến người dùng đối mặt với nguy cơ ngộ độc, tác dụng phụ nghiêm trọng, thậm chí làm che lấp triệu chứng bệnh thật, gây khó khăn cho việc chẩn đoán và điều trị, dẫn đến hậu quả nặng nề hoặc tử vong.