Trong quy hoạch Hà Nội tầm nhìn 100 năm: Sông Tô Lịch thay đổi ra sao?

Những ngày gần đây, khu vực triển lãm Quy hoạch Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm tại Bảo tàng Hà Nội thu hút đông đảo người dân đến tham quan, tìm hiểu. 

Không ít người dành thời gian quan sát kỹ các sa bàn, bản đồ quy hoạch để hình dung sự thay đổi của Hà Nội trong các giai đoạn phát triển đến năm 2030, 2045, 2065 và tầm nhìn xa hơn.

Triển lãm mở cửa đến hết ngày 29/8, giới thiệu nhiều phương án phát triển không gian đô thị, hạ tầng và cảnh quan của Thủ đô trong tương lai.

Trong số các mô hình được trưng bày, phối cảnh sông Tô Lịch gây ấn tượng bởi hình ảnh hoàn toàn khác so với hiện trạng nhiều năm qua.

Theo phương án giới thiệu tại triển lãm, dòng sông được hình dung trở thành không gian sinh thái với mặt nước sạch, hai bên bờ được phủ cây xanh, thảm hoa, công viên và các tuyến đường dạo. Nhiều cây cầu mới cũng xuất hiện, góp phần tăng khả năng kết nối giữa các khu vực hai bên sông.

Một đoạn sông Tô Lịch hiện nay.

Sông Tô Lịch dài khoảng 14km, chảy qua nhiều phường nội đô. Đây cũng là dòng sông đang được Hà Nội triển khai nhiều giải pháp nhằm cải thiện chất lượng môi trường và từng bước hồi sinh cảnh quan. (Ảnh PV Báo Điện tử VTC News chụp tháng 6/2026).

Bên cạnh sông Tô Lịch, triển lãm còn giới thiệu phối cảnh sông Nhuệ sau khi được cải tạo. Theo hình ảnh minh họa, dọc hai bên bờ sông sẽ hình thành các tuyến đi bộ, không gian vui chơi, dịch vụ và hệ thống cây xanh. Xen kẽ là các công trình đô thị hiện đại, tạo nên diện mạo mới cho khu vực ven sông.

Không chỉ tập trung vào cảnh quan, triển lãm còn phác họa bức tranh Hà Nội năm 2045 với mô hình đô thị đa tầng, đa lớp, phát triển theo định hướng TOD - lấy giao thông công cộng làm động lực phát triển đô thị. Trục di sản gồm khu vực Hồ Gươm, Văn Miếu và Hoàng thành Thăng Long được giới thiệu như những điểm nhấn trong cấu trúc không gian tương lai.

Tại khu vực tầng 4 của Bảo tàng Hà Nội, sơ đồ minh họa không gian trục sông Hồng cùng các bản vẽ mặt cắt đô thị thu hút nhiều người dừng lại theo dõi. Những hình ảnh này phác họa định hướng phát triển dọc hai bên bờ sông trong tương lai với hệ thống công viên, quảng trường, không gian công cộng và các công trình điểm nhấn được bố trí hài hòa với cảnh quan tự nhiên.

Theo quy hoạch, khu vực bãi giữa sông Hồng cùng các bãi sông tiếp giáp khu vực nội đô sẽ được ưu tiên phát triển thành hệ thống công viên cây xanh, không gian vui chơi, giải trí và các quảng trường quy mô lớn.

Ở các phối cảnh khác, người xem còn có thể hình dung về hệ thống giao thông hiện đại phục vụ đô thị.

Theo đồ án quy hoạch, Hà Nội sẽ phát triển theo mô hình đa cực, trong đó hạ tầng giao thông giữ vai trò kết nối các trung tâm đô thị, công nghiệp và logistics. Một trong những nội dung đáng chú ý là định hướng xây dựng mạng lưới đường sắt đô thị dài hơn 300km, phần lớn nằm trên địa bàn Hà Nội. Hệ thống này được quy hoạch theo mô hình TOD, với các nhà ga trở thành hạt nhân phát triển đô thị.

Triển lãm cũng giới thiệu phối cảnh ga Cổ Loa trên tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh với kiến trúc hiện đại, bao quanh là các khu đô thị mới.

Bên cạnh đó là phương án phát triển khu vực ga C9 - Hồ Hoàn Kiếm cùng các mô hình tàu metro và sơ đồ mạng lưới đường sắt đô thị, giúp người dân có cái nhìn trực quan hơn về hệ thống giao thông công cộng trong tương lai.

Theo định hướng được công bố, Hà Nội sẽ phát triển theo quan điểm “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, lấy con người làm trung tâm của quá trình phát triển. Không gian đô thị được tổ chức theo mô hình “đa tầng, đa lớp, đa cực, đa trung tâm”, đồng thời xác định sông Hồng là trục cảnh quan, sinh thái và văn hóa chủ đạo, giữ vai trò quan trọng trong việc định hình cấu trúc không gian của toàn Thủ đô.