Khi sếp làm bạn xấu hổ trước mặt mọi người: Cãi lại là tự sát, im lặng là hèn nhát, và giải thích cũng vô ích. Người EQ cao sẽ dùng 2 cách này để không mất lòng

Hầu hết người trẻ phản ứng theo một trong ba cách: họ cãi lại, trực tiếp đối đầu với cấp trên và hủy hoại sự nghiệp của mình; họ im lặng, để sếp mắng mỏ, bị đồng nghiệp coi là yếu đuối và hèn nhát; hoặc họ vội vàng giải thích trước công chúng, trình bày chi tiết nguyên nhân và hậu quả, nhưng lại bị coi là trốn tránh trách nhiệm. Tâm lý học nơi làm việc chỉ ra rằng, trước công chúng, điều mà các nhà lãnh đạo muốn không bao giờ là sự thật, mà là quyền lực và phẩm giá. Cả ba cách tiếp cận đều là những lựa chọn tồi. Nắm vững hai nguyên tắc chính cho phép bạn duy trì lòng tự trọng của mình đồng thời khéo léo rút lui mà không làm mất lòng ai.

Trước tiên, hãy hiểu bản chất con người nơi công sở: Khi ai đó công khai thách thức bạn, thường thì vấn đề không phải là ai đúng ai sai.

Nhiều nhân viên có một quan niệm sai lầm ăn sâu: họ cảm thấy mình có quyền làm rõ mọi việc trước công chúng nếu họ không phạm lỗi, và có quyền bác bỏ những cáo buộc vô căn cứ từ cấp trên. Tuy nhiên, từ góc độ quản lý, khi một người lãnh đạo làm bẽ mặt nhân viên trước mặt người khác, thường thì đó không phải là do lỗi công việc, mà là để củng cố quyền lực của họ: với cả nhóm có mặt, phải có người chịu trách nhiệm và duy trì quyền lực của người quản lý.

Hãy cùng phân tích những nhược điểm của ba sai lầm phổ biến này: Tranh cãi công khai chẳng khác nào thách thức quyền lực của người lãnh đạo và làm tổn hại danh dự của họ trước công chúng, điều này chắc chắn sẽ dẫn đến việc bị đàn áp có chủ đích và phá hỏng cơ hội thăng tiến; im lặng và cúi đầu suốt cuộc tranh luận sẽ bị đồng nghiệp hiểu là thừa nhận lỗi lầm và sự thiếu năng lực, làm tổn hại danh tiếng của bạn và khiến bạn dễ bị đổ lỗi sau này; giải thích và tự bào chữa trước công chúng, dù có vẻ như làm rõ tình huống của bạn, thực chất lại ngụ ý rằng người lãnh đạo thiếu sáng suốt, thiển cận và thiếu trí tuệ cảm xúc, chỉ làm tăng thêm sự oán giận của người lãnh đạo. Ở nơi công cộng, hãy tránh thảo luận về đúng sai, tập trung vào các mối quan hệ cá nhân và phép tắc ứng xử – đây là quy tắc cơ bản mà mọi người trưởng thành trong môi trường làm việc cần phải hiểu.

Bước 1: Hãy thuận theo dòng cảm xúc, đừng tranh cãi về đúng hay sai, và ổn định tình hình.

Bước đầu tiên để thoát khỏi tình huống khó khăn với trí tuệ cảm xúc cao không bao giờ là cố gắng minh oan cho bản thân, mà là tạo cơ hội cho sếp thoát khỏi tình huống và nhanh chóng xoa dịu cảm xúc kiểm soát của họ. Không cần phải khiêm nhường nhận lỗi hay nhận hết trách nhiệm; chỉ cần chấp nhận tình huống một cách thấu cảm. Sử dụng ngôn ngữ ngắn gọn và súc tích, tránh diễn giải dài dòng hoặc tóm tắt chi tiết.

Nguyên tắc cơ bản của bản chất con người: Khi một người lãnh đạo mất bình tĩnh trước công chúng, về cơ bản đó là một sự bộc phát cảm xúc. Nếu bạn không phản kháng hay tranh cãi, mà chấp nhận cảm xúc của họ, cơn giận của họ sẽ nhanh chóng tan biến. Một phản hồi tốt là: "Tôi đã nhận được phản hồi của ông/bà, và quả thực đó là một sự thiếu sót. Tôi sẽ xem xét và khắc phục ngay sau cuộc họp." Câu nói này tạo ra sự cân bằng, tôn trọng quyền lực của người lãnh đạo mà không công khai thách thức họ, và không thừa nhận hoàn toàn sai phạm, do đó giữ vững lập trường của riêng bạn. Nó tránh tỏ ra yếu đuối, ngăn chặn việc leo thang xung đột, nhanh chóng chấm dứt sự khiển trách công khai và ngăn tình huống trở nên khó xử hơn.

Bước hai: Hoãn việc liên lạc riêng tư, làm rõ sự việc và giành lại thế chủ động.

Giữ vững sự ổn định nơi công cộng và thảo luận đúng sai riêng tư là cốt lõi của việc tự bảo vệ bản thân tại nơi làm việc. Sau khi tình hình lắng xuống và đám đông giải tán, hãy có cuộc nói chuyện riêng với lãnh đạo của bạn, tránh tầm nhìn của đồng nghiệp, bình tĩnh giải thích nguyên nhân công việc, mô tả khách quan những khó khăn khách quan, xem xét chi tiết công việc và đưa ra kế hoạch khắc phục.

Sự thật về việc đánh giá người khác nơi công sở: Hãy giữ thể diện trước mặt người khác, nhưng hãy trình bày sự thật khi nói chuyện riêng. Giao tiếp riêng tư sẽ không làm tổn thương lòng tự trọng của sếp; họ cũng có thể bỏ đi thái độ kiểm soát và xem xét toàn bộ tình huống một cách lý trí. Nếu sếp hiểu nhầm bạn, họ thường sẽ chủ động đính chính lại lời nói của mình, xua tan mọi ấn tượng tiêu cực. Nếu bạn có mắc lỗi, bạn chỉ cần sửa chữa. Điều này giúp giữ gìn danh dự của sếp trước công chúng, minh oan cho bạn và tránh bị đổ lỗi oan uổng – một tình huống đôi bên cùng có lợi, tránh tạo ra sự oán giận. Cách tiếp cận này khéo léo hơn gấp trăm lần so với việc tranh cãi thiếu suy nghĩ trước mặt người khác.

Lời khuyên nơi công sở: Cách tiếp cận khôn ngoan là tránh những tranh cãi không cần thiết.

Sự trưởng thành trong môi trường công sở không bao giờ nằm ở những cuộc đối đầu trực diện hay việc thắng hoặc thua.

Tranh cãi nơi công cộng là biểu hiện của sự nóng nảy; im lặng nơi công cộng chỉ làm nảy sinh sự oán giận; giải thích nơi công cộng chỉ làm giảm thiện chí—tất cả đều là những xung đột nội tâm vô ích. Người thông minh hiểu rằng: giữ thể diện trước công chúng, nhưng nói sự thật riêng tư. Giữ thể diện cho người lãnh đạo, giữ sự thật cho riêng mình, và để kết quả được biết sau đó. Đừng tranh cãi về những chuyện nhỏ nhặt, và đừng hành động bốc đồng.

Khi đối mặt với hành vi quấy rối nơi công cộng, hãy kiềm chế sự thôi thúc tranh cãi, bình tĩnh cảm xúc và phản ứng một cách điềm tĩnh theo hai bước. Tránh xúc phạm cấp trên hoặc tự hạ thấp bản thân, bảo vệ mình một cách bình tĩnh và tạo dựng vị thế vững chắc tại nơi làm việc.

Phần kết luận

Môi trường làm việc tiềm ẩn nhiều rủi ro; hãy tránh thiếu kiên nhẫn và hay cãi vã.

Hãy chấp nhận cảm xúc nơi công cộng, giữ thể diện cho người lãnh đạo và chấm dứt tình huống khó xử.

Ông đã kín đáo làm rõ sự thật, giữ vững nguyên tắc của mình và lặng lẽ minh oan cho bản thân.

Hiểu tâm lý nơi công sở: Giữ thể diện quan trọng hơn sự thật, và tranh luận có chừng mực tốt hơn là đối đầu trực tiếp. Chỉ khi đó bạn mới có thể dễ dàng hòa nhập vào môi trường làm việc và tránh bị tổn hại