Đâu là phương tiện có nguy cơ khiến xăng E10 tách nước?

Khác với xăng truyền thống, xăng E10 chứa khoảng 10% ethanol - một loại cồn có đặc tính hút ẩm mạnh. Ethanol có thể hấp thụ hơi nước từ không khí trong quá trình bảo quản. Khi lượng nước vượt quá khả năng hòa tan của nhiên liệu, hỗn hợp ethanol và nước sẽ tách khỏi phần xăng nền, tạo thành hiện tượng được gọi là “tách lớp” hoặc “tách nước”.

Quá trình này theo nghiên cứu của National Renewable Energy Laboratory (NREL) thuộc Bộ Năng lượng Mỹ, chủ yếu xảy ra khi nhiên liệu tiếp xúc lâu với môi trường ẩm hoặc bị lưu trữ trong thời gian dài. Do đó, bản thân nhiều phương tiện không hoàn toàn khiến xăng E10 tách nước mà còn phụ thuộc nhiều vào điều kiện bảo quản, thời gian tồn chứa và mức độ tiếp xúc của nhiên liệu với không khí.

Những thiết bị dễ gặp rủi ro nhất

Những phương tiện nào có nguy cơ khiến xăng E10 tách nước?

Trong số các phương tiện sử dụng xăng E10, tàu thuyền được xem là nhóm dễ xảy ra hiện tượng tách nước nhất. Nguyên nhân là do môi trường hoạt động luôn có độ ẩm cao, thường xuyên tiếp xúc với hơi nước và không khí biển. Ngoài ra, nhiên liệu trên tàu thường được chứa trong các bình lớn và có thể lưu lại hàng tuần, thậm chí hàng tháng trước khi dùng hết.

Các tổ chức như BoatUS Foundation hay những hãng động cơ hàng hải lớn như Yamaha Marine, Mercury Marine đều từng đưa ra khuyến cáo riêng đối với nhiên liệu chứa ethanol trên tàu thuyền.

Nhiều tàu hiện nay được trang bị bộ lọc tách nước nhằm loại bỏ phần nước tự do trước khi nhiên liệu đi vào động cơ. Tuy nhiên, hệ thống này chỉ có tác dụng với nước đã tách thành giọt hoặc lắng xuống đáy bình. Trong trường hợp xăng E10 đã xảy ra hiện tượng tách lớp hoàn toàn, tức ethanol và nước đã hòa lẫn rồi lắng riêng khỏi xăng nền, bộ lọc không thể khôi phục chất lượng nhiên liệu như ban đầu. Khi đó, phần nhiên liệu bị hỏng thường phải thay mới.

Máy phát điện dự phòng cũng thuộc nhóm có nguy cơ cao do đặc thù ít sử dụng. Nhiều thiết bị chỉ được khởi động khi mất điện, trong khi bình xăng vẫn chứa nhiên liệu suốt nhiều tháng. Nếu xăng E10 để ở nơi có độ ẩm cao, thông gió kém, là điều kiện thuận lợi để hấp thụ hơi nước từ môi trường bên ngoài.

Tương tự, các loại máy nông nghiệp theo mùa như máy cày, máy gặt hay máy bơm nước thường chỉ hoạt động trong một số giai đoạn nhất định trong năm. Sau mùa vụ, nhiên liệu còn tồn trong bình nếu không được xả bỏ hoặc xử lý đúng cách sẽ dễ xuống cấp theo thời gian.

Các thiết bị động cơ nhỏ như máy cắt cỏ, máy thổi lá hoặc máy cưa cũng khá nhạy cảm với nhiên liệu cũ. Dù dung tích bình chứa không lớn, hệ thống nhiên liệu đơn giản khiến các vấn đề như lẫn nước hay xăng xuống cấp dễ biểu hiện rõ hơn.

Ở các quốc gia có khí hậu lạnh, những phương tiện giải trí theo mùa như xe trượt tuyết hay môtô nước cũng thường được khuyến cáo cẩn trọng khi dùng xăng pha ethanol. Do phải lưu kho trong nhiều tháng giữa các mùa sử dụng, nguy cơ hấp thụ ẩm và tách lớp nhiên liệu tăng lên đáng kể nếu không được bảo quản đúng cách.

Cách hạn chế nguy cơ tách nước với xăng E10

Đối với những phương tiện hoặc máy móc ít sử dụng, đặc biệt khi phải lưu kho từ khoảng 3 tháng trở lên, nhiều nhà sản xuất khuyến nghị không nên để nhiên liệu tồn quá lâu trong bình chứa.

Trong trường hợp cần lưu trữ dài hạn, người dùng nên bổ sung phụ gia ổn định nhiên liệu (fuel stabilizer), đồng thời cho động cơ vận hành trong thời gian ngắn sau khi thêm phụ gia.

Các tổ chức như NREL hay Renewable Fuels Association (RFA) cũng khuyến cáo nên hạn chế lưu trữ xăng pha ethanol quá lâu, đặc biệt trong môi trường nóng ẩm, nhằm giảm nguy cơ suy giảm chất lượng nhiên liệu.

Trong khi đó, ôtô hiện đại thường ít gặp hiện tượng tách nước hơn do nhiên liệu được tiêu thụ liên tục, bình xăng có thiết kế kín và được trang bị hệ thống kiểm soát hơi xăng hiệu quả. Trong điều kiện sử dụng bình thường, xăng E10 hiếm khi nằm trong bình đủ lâu để xảy ra quá trình tách lớp, trừ trường hợp xe bị bỏ không trong thời gian dài.