Chân dung Giáo sư trẻ nhất Việt Nam: Từ cậu học trò Nông Cống - Thanh Hoá thành Tiến sĩ Harvard khi mới 27 tuổi

Mới đây, đề thi tuyển sinh vào lớp 10 môn Ngữ văn tại TP.HCM gây chú ý khi lựa chọn đoạn trích từ tác phẩm Chú robot tưởng mình là người làm ngữ liệu đọc hiểu. Tác phẩm này do GS.TS Lê Anh Vinh - Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam - chấp bút.

Không chỉ được biết đến với vai trò chuyên gia giáo dục, GS.TS Lê Anh Vinh còn là một trong những gương mặt xuất sắc của nền toán học Việt Nam. Ông từng học tập tại Đại học Harvard danh tiếng và là người trẻ nhất được phong hàm Giáo sư tại Việt Nam vào năm 2020.

GS.TS Lê Anh Vinh

Hiện nay, ông đang giữ cương vị Viện trưởng Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam, đồng thời thường xuyên tham gia các diễn đàn, hội thảo về giáo dục. Tại đây, ông chia sẻ nhiều quan điểm liên quan đến đổi mới giáo dục, phát triển năng lực học sinh cũng như ứng dụng khoa học công nghệ trong giảng dạy.

Hành trình học tập ấn tượng

Sinh năm 1983, GS.TS Lê Anh Vinh là cựu học sinh chuyên Toán của Trường THPT Chuyên Khoa học Tự nhiên. Ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường, ông đã sớm bộc lộ năng khiếu nổi bật trong lĩnh vực toán học.

Năm 2001, ông xuất sắc giành Huy chương Bạc Olympic Toán học quốc tế (IMO) cùng Huy chương Vàng Olympic Toán châu Á - Thái Bình Dương. Thành tích này giúp ông nhận được học bổng toàn phần của Chính phủ Australia để theo học tại Đại học New South Wales.

Sau khi tốt nghiệp thủ khoa ngành Toán - Tin, ông tiếp tục theo đuổi con đường nghiên cứu tại Mỹ. Ở tuổi 27, ông hoàn thành chương trình Tiến sĩ tại Đại học Harvard, trở thành một trong những người Việt trẻ tuổi nhất nhận bằng Tiến sĩ từ ngôi trường hàng đầu thế giới này.

Năm 2010, ông bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ và có cơ hội làm việc tại nhiều cơ sở nghiên cứu danh tiếng như Viện Nghiên cứu Toán - Lý Erwin Schrödinger (Áo) hay Khoa Toán của Đại học Rochester (Mỹ). Dù vậy, thay vì tiếp tục phát triển sự nghiệp ở nước ngoài, ông đã lựa chọn trở về Việt Nam vào năm 2011 để cống hiến cho giáo dục nước nhà.

Ông gia nhập Đại học Giáo dục thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp giảng dạy và nghiên cứu. Đến năm 2013, khi mới 30 tuổi, ông được công nhận chức danh Phó Giáo sư, trở thành người trẻ nhất Việt Nam đạt được danh hiệu này thời điểm đó.

Bảy năm sau, Hội đồng Giáo sư Nhà nước công nhận ông đạt tiêu chuẩn chức danh Giáo sư năm 2020. Trong số 39 nhà giáo được công nhận năm ấy, ông là người trẻ tuổi nhất.

Cũng trong năm 2020, GS.TS Lê Anh Vinh được giao phụ trách Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam trước khi chính thức đảm nhiệm vị trí Viện trưởng.

Người góp công đưa Olympic Toán Việt Nam đạt thành tích lịch sử

Bên cạnh công tác quản lý và nghiên cứu, GS.TS Lê Anh Vinh còn có nhiều đóng góp cho đội tuyển Olympic Toán quốc tế Việt Nam.

Năm 2013, ông tham gia đoàn Olympic Toán quốc tế với vai trò Phó trưởng đoàn, đồng hành cùng các chuyên gia hàng đầu trong việc huấn luyện đội tuyển. Giai đoạn này, học sinh Việt Nam liên tục gặt hái nhiều kết quả nổi bật trên đấu trường quốc tế.

Đến năm 2016, ông chính thức đảm nhận cương vị Trưởng đoàn Olympic Toán quốc tế của Việt Nam.

Dưới sự dẫn dắt của ông, đội tuyển Việt Nam đã lập nên cột mốc đáng nhớ tại IMO 2017 khi xếp thứ 3 toàn thế giới trong tổng số 112 quốc gia và vùng lãnh thổ tham dự. Đây được xem là thành tích cao nhất của Việt Nam sau hơn 40 năm góp mặt tại kỳ thi toán học danh giá nhất hành tinh.

GS.TS Lê Anh Vinh bên vợ con

Kết quả này không chỉ khẳng định năng lực đào tạo học sinh giỏi toán của Việt Nam mà còn góp phần nâng cao vị thế của giáo dục nước nhà trên trường quốc tế.

Ngoài việc bồi dưỡng các tài năng toán học trẻ, GS.TS Lê Anh Vinh còn dành nhiều tâm huyết cho giáo dục STEM và đổi mới phương pháp dạy học. Ông tham gia nhiều dự án nghiên cứu, xây dựng chương trình giáo dục theo hướng hiện đại nhằm phát triển tư duy sáng tạo, kỹ năng giải quyết vấn đề và năng lực công nghệ cho học sinh.

Nhiều công trình nghiên cứu của ông đã được đăng tải trên các tạp chí khoa học quốc tế uy tín. Những đóng góp đó không chỉ khẳng định năng lực chuyên môn của cá nhân GS.TS Lê Anh Vinh mà còn góp phần quảng bá hình ảnh khoa học và giáo dục Việt Nam ra thế giới.