Câu 'Ăn nói nhát gừng' mang ý nghĩa gì? Tại sao lại là 'nhát gừng' mà không phải 'nhát riềng', 'nhát tỏi'?

08:49 24/09/2023

'Ăn nói nhát gừng'... có nghĩa là nói từng lời, rời rạc và thể hiện thái độ thiếu hợp tác trong cuộc hội thoại.

"Nhát gừng" theo nghĩa đen hoặc nghĩa bóng - đều không phải là cụm từ xa lạ trong những cuộc hội thoại thường ngày. Nếu nói đến nghĩa đen, nó ám chỉ một lát cắt của củ gừng - loại gia vị có vị cay nồng nhưng cũng có vị thơm thường được sử dụng để chế biến vô số những món ăn quen thuộc trong mâm cơm của người Việt như vịt kho gừng, canh gà nấu gừng, mứt gừng….

Riêng về nghĩa bóng, từ điển tiếng Việt của Trung tâm Từ điển học (Vietlex) do Hoàng Phê chủ biên giảng thì "nhát gừng" là "(cách nói) từng lời ngắn và rời rạc, tỏ ý lúng túng hoặc không muốn nói chuyện". Việt-Nam tự-điển của Lê Văn Đức giảng là “rời-rạc, không suôn-sẻ, trơn-tru”. Từ điển tiếng Việt của Nguyễn Kim Thản, Hồ Hải Thụy, Nguyễn Đức Dương (Nxb Văn hóa Sài Gòn, 2005) giảng là "(nói năng) tiếng nọ cách quãng tiếng kia (do không muốn trò chuyện)”.

ăn nói nhát gừng, cách giao tiếp, giao tiếp

"Nhát gừng" là nghĩa bóng chỉ một lát cắt của củ gừng.

Dù quen thuộc là vậy, nhưng có bao giờ người đọc thắc mắc: Tại sao lại nói “(nói) nhát gừng” mà không phải là “nhát riềng”, “nhát tỏi”? hay bất kỳ loại gia vị "cay" nào khác?

Theo một bài phân tích Hán ngữ, Việt ngữ chuyên ngành, nhát gừng (ăn nói nhát gừng) bao hàm hai nét nghĩa chính: (nói) miễn cưỡng; (nói) rời rạc, cách quảng không đều. Đây là một từ tổ cố định mà những yếu tố chung với từ tổ tự do nhát gừng, chỉ là giả tạo và do suy luận cảm tính mà ra. Như vậy, nhát gừng có đến 2 tầng nghĩa.

Nhát gừng là một trường hợp dùng từ bình thường, xuất phát từ danh ngữ tự do nhát gừng gốc (nhát [lát] + gừng [một thứ gia vị]), dùng theo ẩn dụ rồi từ vựng hóa chứ không phải từ một hình thức gốc nào khác mà chỉ mang tính duy danh.

ăn nói nhát gừng, cách giao tiếp, giao tiếp

"Ăn nói nhát gừng" chỉ về việc lời nói rời rạc, không suôn sẻ, trơn tru.

Trên thực tế, gừng là loại gia vị quen thuộc được sử dụng hằng ngày, đặc biệt là vào ngày Tết người ta chỉ dùng gừng làm mứt theo hai dạng: Để xắt lát hoặc xắt nhuyễn (thành sợi), phải cắt nhỏ củ gừng thành từng lát mỏng, trong đó hành động dùng dao cắt từng lát gừng được gọi là "nhát dao", kết hợp lại được gọi là nhát gừng.

Trong khi đó, các gia vị khác như riềng, tỏi, ớt... dù có vị cay nhưng lại ít khi xuất hiện trong các món ăn được dùng khi uống trà, trò chuyện... như là mứt gừng. Có lẽ vì lý do này mà "nhát gừng" lại được sử dụng để ám chỉ cách nói chuyện đứt quãng.

Theo một cách lý giải khác, các nhà phân tích ngôn ngữ học cho rằng cụm từ nhát gừng, xuất hiện trong tiếng Việt theo hiện tượng sự cố ngôn ngữ (accidents linguistiques). Những sự cố này làm cho hình thức ngữ âm hoặc nội dung ngữ nghĩa của từ, ngữ đi “trật đường ray” nên lệch với cái gốc ban sơ của nó.

Thùy Dương (Theo Thuơng Hiệu và Pháp Luật)

Nguồn: https://thuonghieuvaphapluat.vn/cau-an-noi-nhat-gung-mang-y-nghia-gi-tai-sao-lai-la-nhat-gung-ma-kho.. Nguồn: https://thuonghieuvaphapluat.vn/cau-an-noi-nhat-gung-mang-y-nghia-gi-tai-sao-lai-la-nhat-gung-ma-khong-phai-nhat-rieng-nhat-toi-vz73726.html

'Núi lửa' Tân Cương: Cháy suốt 129 năm, sau khi bị dập tắt khiến thế giới chấn động! Chuyện gì đang xảy ra vậy?

'Núi lửa' Tân Cương: Cháy suốt 129 năm, sau khi bị dập tắt khiến thế giới chấn động! Chuyện gì đang xảy...

Kiến thức - 17 giờ, 11 phút trước

Khu thắng cảnh Núi nổi tiếng Trung Quốc nằm ở quận Gaochang, thành phố Turpan, Tân Cương, là nơi nóng nhất Trung Quốc, nhiệt độ cao nhất vào mùa hè có thể lên tới...

Thái giám trong cung luôn kè kè cây phất trần, hóa ra không phải chỉ để 'trưng'

Thái giám trong cung luôn kè kè cây phất trần, hóa ra không phải chỉ để 'trưng'

Kiến thức - 17 giờ, 11 phút trước

Cây phất trần trên tay các thái giám có nhiều công dụng mà ít ai ngờ tới.

Muốn biết hôn nhân hạnh phúc hay thất bại, mở bàn tay xem điểm này rất chuẩn xác

Muốn biết hôn nhân hạnh phúc hay thất bại, mở bàn tay xem điểm này rất chuẩn xác

Kiến thức - 19 giờ, 41 phút trước

Theo quan niệm dân gian, chỉ cần nhìn vào lòng bàn tay cũng đủ biết hôn nhân thuận buồm xuôi gió hay trắc trở.

2 con chim này bay vào nhà, không tai ương cũng xui xẻo, đừng giữ chúng lại để nuôi

2 con chim này bay vào nhà, không tai ương cũng xui xẻo, đừng giữ chúng lại để nuôi

Kiến thức - 20 giờ, 36 phút trước

Có 2 con chim bay vào nhà sẽ khiến gia đình gặp xui xẻo, bạn đừng nên giữ chúng lại để nuôi.

Các cụ nói trồng cây dâu là rước vận xui về nhà nhưng đeo vòng dâu để trừ tà, tại sao?

Các cụ nói trồng cây dâu là rước vận xui về nhà nhưng đeo vòng dâu để trừ tà, tại sao?

Kiến thức - 21 giờ, 32 phút trước

Nhiều gia đình đeo vòng dâu cho em bé mới sinh với mong muốn bé sẽ bình an, khỏe mạnh, tránh nguồn năng lượng xấu.

Đỗ Mỹ Linh nịnh bố chồng cực khéo, cách 'flex' và xưng hô với chồng gây chú ý

Đỗ Mỹ Linh nịnh bố chồng cực khéo, cách 'flex' và xưng hô với chồng gây chú ý

Chuyện làng sao - 1 giờ, 5 phút trước

Hoa hậu Đỗ Mỹ Linh chứng tỏ là nàng dâu hào môn vừa xinh vừa khéo với màn nịnh bố chồng và chồng cực tinh tế.

Cặp đôi 'tiên đồng ngọc nữ' của làng giải trí Philippines - Kathryn Bernardo và Daniel Padilla bất ngờ chia tay sau 11 năm bên nhau

Cặp đôi 'tiên đồng ngọc nữ' của làng giải trí Philippines - Kathryn Bernardo và Daniel Padilla bất ngờ chia tay sau...

Chuyện làng sao - 1 giờ, 5 phút trước

Mới đây, nữ diễn viên Kathryn Bernardo đã xác nhận trên mạng xã hội việc mình đã chia tay bạn trai Daniel Padilla sau hơn một thập kỉ yêu nhau.

Dân mạng 'đào' lại clip nhiều năm trước của Nam Em, không khỏi tiếc nuối cho nhan sắc thời đỉnh cao

Dân mạng 'đào' lại clip nhiều năm trước của Nam Em, không khỏi tiếc nuối cho nhan sắc thời đỉnh cao

VIDEO - 1 giờ, 6 phút trước

Thời gian thực hiện MV 'Tội cho cô gái đó' có thể xem là thời kỳ đỉnh cao về nhan sắc của Nam Em. Sau khi xem lại những hình ảnh này, cộng đồng...

Xem tay của người phụ nữ cả đời khổ đau, cha mẹ không thương, chồng không yêu, khó được hưởng phúc lành của con cái

Xem tay của người phụ nữ cả đời khổ đau, cha mẹ không thương, chồng không yêu, khó được hưởng phúc lành...

Kiến thức - 1 giờ, 25 phút trước

Nhân tướng học cho rằng đường chỉ tay đại diện cho vận mệnh của mỗi người. Bên cạnh chỉ tay tốt còn có những đường chỉ tay xấu khiến chủ nhân nghèo khó.

 Có 4 thứ đồ ăn dễ 'chuốc độc' cho não, thậm chí đột quỵ nhưng người Việt đang ăn vô tội vạ

Có 4 thứ đồ ăn dễ 'chuốc độc' cho não, thậm chí đột quỵ nhưng người Việt đang ăn vô tội vạ...

Khỏe đẹp - 2 giờ, 38 phút trước

Về lâu dài tiêu thụ những thực phẩm dưới đây sẽ gây hại cho não và sức khỏe tổng thể.

Bạn muốn hẹn hò: “Quý cô tuổi Dần” cá tính dẫn hội anh em đi tìm người...

Nhà giàu cực thích trồng cây này vì chiêu tài hút lộc, hoa đẹp, thanh nhã lại có thể làm trà giá hơn 15 triệu đồng/kg

Nhà giàu cực thích trồng cây này vì chiêu tài hút lộc, hoa đẹp, thanh nhã lại có thể làm trà giá...

Kiến thức - 2 giờ, 51 phút trước

Việc trồng trà hoa vàng trong nhà vừa mang biểu tượng quyền quý vừa giúp thu hút tài lộc vừa giúp chăm sóc bảo vệ sức khỏe.

Vợ chồng Củng Lợi trông như 'hai mẹ con', sao nữ béo gần 100 kg, mặc giống bà già xuống phố, ông xã 74 tuổi như thanh niên

Vợ chồng Củng Lợi trông như 'hai mẹ con', sao nữ béo gần 100 kg, mặc giống bà già xuống phố, ông...

Thời trang sao - 2 giờ, 20 phút trước

Hình ảnh của Củng Lợi và chồng Tây gây chú ý trên phố, sao nữ trông như bà già ở tuổi 57, còn người chồng 74 tuổi trông như thanh niên.

Đầu bếp: Dù bạn xào loại thịt nào thì hãy nhớ 3 điểm này thịt sẽ mềm và ngon!

Đầu bếp: Dù bạn xào loại thịt nào thì hãy nhớ 3 điểm này thịt sẽ mềm và ngon!

Địa chỉ ăn ngon - 2 giờ, 20 phút trước

Xào thịt rất nhiều người bị gặp tình trạng thịt dai nhách, khô, cứng khó ăn. Đừng lo lắng, nếu biết bí kíp dưới đây đảm bảo mâm cơm nhà bạn thịt lợn, thịt...

Subeo cao hơn cả bố khi tham dự sinh nhật mẹ kế Đàm Thu Trang, Cường Đô La tinh tế vì làm điều này với con trai

Subeo cao hơn cả bố khi tham dự sinh nhật mẹ kế Đàm Thu Trang, Cường Đô La tinh tế vì làm...

Chuyện làng sao - 2 giờ, 23 phút trước

Subeo hiếm hoi xuất hiện trong khung ảnh bên bố và mẹ kế Đàm Thu Trang.

Hot girl Ly Kute cùng chồng trang trí cây thông Noel, hé lộ mối quan hệ thân thiết của Khoai Tây với bố dượng

Hot girl Ly Kute cùng chồng trang trí cây thông Noel, hé lộ mối quan hệ thân thiết của Khoai Tây với...

Hotgirl, hotboy - 2 giờ, 24 phút trước

Dù chưa đến Noel nhưng vợ chồng Ly Kute vẫn tiến hành trang trí cây thông sớm theo nguyện vọng của bé Khoai Tây.

Có câu: “Khi mở cửa ra thấy ba điều, tai họa sẽ ập đến”. Điều đó thực sự không mê tín, đừng coi thường

Có câu: “Khi mở cửa ra thấy ba điều, tai họa sẽ ập đến”. Điều đó thực sự không mê tín, đừng...

Phong thủy - 3 giờ, 6 phút trước

Đối với hầu hết mọi người, nhà là nơi trú ẩn ấm áp, khi mệt mỏi có thể về thẳng nhà để nghỉ ngơi, hồi phục sức khỏe. Chính vì vậy mà việc xây...

Cách nhận biết người tỏ ra sởi lởi nhưng lại có tâm hồn đen tối. Họ thường nói “3 câu” này, đừng kết bạn thân!

Cách nhận biết người tỏ ra sởi lởi nhưng lại có tâm hồn đen tối. Họ thường nói “3 câu” này, đừng...

Kiến thức - 5 giờ, 44 phút trước

Trong cuộc sống chúng ta thường gặp đủ loại người, có người rất quan tâm đến chúng ta và coi chúng ta như bạn tâm giao của họ. Nhưng cũng có một số người...

Trước cửa nhà có ao, hồ có sao không? Khi để nước quanh nhà cần nhớ điều gì?

Trước cửa nhà có ao, hồ có sao không? Khi để nước quanh nhà cần nhớ điều gì?

Kiến thức - 5 giờ, 49 phút trước

Rất nhiều nhà thích bài trí ao, hồ nhân tạo làm cảnh trước cửa nhà. Tuy nhiên, điều này có ảnh hưởng đến phong thủy trong nhà không?

Tại sao trước cửa hiệu thuốc luôn có một chiếc cân? Hóa ra còn có những mục đích khác ngoài kiểm tra cân nặng

Tại sao trước cửa hiệu thuốc luôn có một chiếc cân? Hóa ra còn có những mục đích khác ngoài kiểm tra...

Kiến thức - 5 giờ, 57 phút trước

Nhà thuốc là một phần không thể thiếu trong cuộc sống của chúng ta, họ cung cấp cho chúng ta nhiều loại thuốc và vật tư y tế, giúp chúng ta phòng ngừa và...

 Người sinh vào 5 ngày này sinh ra phú quý, may mắn, bất kể nam hay nữ, càng lớn tuổi càng giàu có!

Người sinh vào 5 ngày này sinh ra phú quý, may mắn, bất kể nam hay nữ, càng lớn tuổi càng giàu...

Đời sống số - 5 giờ, 1 phút trước

Mỗi người trong chúng ta sinh ra vào một ngày khác nhau và có một số phận khác nhau, quỹ đạo cuộc đời của mỗi người cũng khác nhau, có những người được định...

Những người có tuổi thọ ngắn thường có 5 điểm chung trong ăn uống, nếu không có 5 điều này thì xin chúc mừng, bạn đang có sức khỏe tốt.

Những người có tuổi thọ ngắn thường có 5 điểm chung trong ăn uống, nếu không có 5 điều này thì xin...

Chăm sóc sức khỏe - 5 giờ, 13 phút trước

Nhiều người nói đến việc chăm sóc sức khỏe hàng ngày, vấn đề là làm sao chúng ta có thể sống lâu hơn nếu thậm chí không thể ăn ba bữa một ngày đúng...

Diện layer trong mùa đông, sơ mi denim chính là 'linh hồn' vừa thời trang vừa tinh tế, lịch sự

Diện layer trong mùa đông, sơ mi denim chính là 'linh hồn' vừa thời trang vừa tinh tế, lịch sự

Thời trang + - 13 giờ, 49 phút trước

Nếu muốn một bộ trang phục ấm áp và tươm tất hơn thì layering là phong cách thời trang mà bạn không nên bỏ qua trong mùa đông.

Cảm ơn nhân viên ngân hàng đã nhắc nhở, những người trên 60 tuổi có tiền tiết kiệm nên chú ý! Hãy ghi nhớ 6 điều này

Cảm ơn nhân viên ngân hàng đã nhắc nhở, những người trên 60 tuổi có tiền tiết kiệm nên chú ý! Hãy...

Kiến thức - 13 giờ, 49 phút trước

Khi có sẵn tiền trong tay, bạn sẽ nghĩ đến việc gửi tiền vào ngân hàng. Mặc dù tiết kiệm tiền là một phần quan trọng trong kế hoạch tài chính của người cao...

Lý Á Bằng hớ hênh tiết lộ sau khi say rượu: Vương Phi có rất nhiều biệt thự, một trong số đó tôi không được phép vào

Lý Á Bằng hớ hênh tiết lộ sau khi say rượu: Vương Phi có rất nhiều biệt thự, một trong số đó...

Chuyện làng sao - 13 giờ, 49 phút trước

Mặc dù ly hôn đã nhiều năm, nhưng mối quan hệ giữa Lý Á Bằng và Vương Phi vẫn trở thành chủ đề bàn tán của cư dân mạng.

Thanh Bùi tái xuất với ngoại hình khác lạ, thái độ khi nhắc đến ồn ào gây bất ngờ

Thanh Bùi tái xuất với ngoại hình khác lạ, thái độ khi nhắc đến ồn ào gây bất ngờ

Chuyện làng sao - 13 giờ, 50 phút trước

Loạt chia sẻ của Thanh Bùi đang nhận được nhiều sự quan tâm.