Vị vua triều Nguyễn có tới 103 bà vợ nhưng không có lấy một người con ruột, nhận 3 người cháu làm con nuôi, huy động hàng vạn binh lính và phu phen xây dựng lăng tẩm trong gần 40 năm
Nằm giữa khung cảnh thiên nhiên thơ mộng của vùng đất cố đô Huế, Khiêm Lăng không chỉ là nơi an nghỉ của vua Tự Đức mà còn được xem như một tác phẩm nghệ thuật thu nhỏ, phản ánh sinh động cuộc đời, tư tưởng và triết lý sống của vị hoàng đế thi sĩ này.
Không gian kiến trúc mang tinh thần "Khiêm" nhường
Khiêm Lăng (lăng Tự Đức) tọa lạc tại làng Dương Xuân Thượng (nay thuộc phường Thủy Xuân, thành phố Huế), cách trung tâm thành phố khoảng 6km. Đây là khu vực có thung lũng bao quanh bởi đồi núi, được lựa chọn kỹ lưỡng theo các nguyên tắc phong thủy lúc bấy giờ.
Toàn bộ quần thể lăng có diện tích quy hoạch rộng lớn, khoảng hơn 440 mẫu (tương đương 220ha), trải dài từ đồi Vọng Cảnh đến núi Lao Khiêm Sơn. Trong đó, khu vực trung tâm nội lăng rộng khoảng 27 mẫu (13,5ha) và được giới hạn bởi bức tường đá dài gần 1.823m.

Khiêm Lăng (lăng Vua Tự Đức)
Điểm đặc biệt trong kiến trúc của Khiêm Lăng là sự hiện diện của chữ “Khiêm” trong tên gọi của gần 50 công trình lớn nhỏ tại đây, thể hiện rõ triết lý sống khiêm nhường của nhà vua. Toàn bộ quần thể được quy hoạch hài hòa trên hai trục song song, phía trước tựa núi Giáng Khiêm, phía sau dựa núi Dương Xuân, ở trung tâm là hồ Lưu Khiêm thơ mộng, tạo nên khung cảnh vừa uy nghiêm vừa thanh nhã.
Khiêm Cung Môn: Cổng chính dẫn vào khu vực trung tâm lăng, được xây dựng theo dạng vọng lâu hai tầng uy nghi hướng ra phía hồ nước.
Điện Hòa Khiêm: Nơi làm việc trước đây của vua Tự Đức, hiện là không gian thờ tự nhà vua và hoàng hậu, lưu giữ nhiều hiện vật cung đình như đồ dùng sinh hoạt, đồ chơi và các tác phẩm nghệ thuật.

Xung Khiêm Tạ và Dũ Khiêm Tạ: Hai công trình nằm ven hồ Lưu Khiêm, nơi nhà vua từng ngâm thơ, ngắm hoa và đọc sách. Hiện nay, địa điểm này được sử dụng để tổ chức biểu diễn ca Huế phục vụ khách du lịch.
Biến cố "Loạn chày vôi" và hành trình xây dựng kéo dài 38 năm
Để có được diện mạo hoàn chỉnh, Khiêm Lăng đã trải qua một quá trình xây dựng kéo dài với nhiều biến động lịch sử.
Theo Trung tâm bảo tồn di sản Huế, công trình được khởi công vào năm 1864 với tên gọi ban đầu là Vạn Niên Cơ. Để thực hiện dự án này, triều đình đã huy động tới 5 vạn binh lính và phu phen, dự định hoàn thành trong vòng 6 năm. Tuy nhiên, do các quan trông coi công trình muốn lập công nên đã cưỡng bức binh lính lao dịch cực lực. Sự bóc lột này đã làm bùng nổ cuộc nổi dậy mang tên "Loạn chày vôi" chỉ sau 2 năm khởi công.

Sau sự kiện này, vua Tự Đức đã cách chức hai vị quan trông coi việc xây dựng và đổi tên công trình thành Khiêm Cung. Sau khi nhà vua qua đời, nơi này mới được gọi là Khiêm Lăng.
Theo báo chí, mặc dù có những nguồn tin cho rằng công trình hoàn thành vào năm 1873, nhưng trên thực tế, việc xây dựng vẫn tiếp tục kéo dài qua nhiều giai đoạn và chỉ thực sự chấm dứt vào năm 1902. Như vậy, tổng thời gian xây dựng Khiêm Lăng kéo dài tới 38 năm.

Công trình Khiêm Lăng mang đậm dấu ấn cá nhân của vua Tự Đức - vị hoàng đế thứ 4 của triều Nguyễn. Ông tên thật là Nguyễn Phúc Thì (tự Hồng Nhậm), sinh ngày 25/8 năm Kỷ Sửu (1829), là con trai của vua Thiệu Trị và Từ Dụ Thái hậu (Hoàng quý phi Phạm Thị Hằng). Năm 1847, ông lên ngôi ở tuổi 19 sau khi vua cha băng hà.
Theo sử liệu và ghi chép của Bảo tàng Lịch sử Việt Nam, Tự Đức là vị vua trị vì lâu nhất của triều đại nhà Nguyễn với thời gian 36 năm (1847-1883). Ông được đánh giá là người tài hoa, giỏi chữ nghĩa, yêu thích thơ văn và nghệ thuật.


Dù có cuộc sống hoàng tộc xa hoa với 103 phi tần, nhà vua lại chịu nỗi đau không có con nối dõi. Nguyên nhân được cho là do ông từng mắc bệnh đậu mùa từ nhỏ, khiến thể trạng yếu ớt. Vì không có con ruột, ông đã nhận 3 người cháu làm con nuôi để truyền ngôi gồm: Nguyễn Phúc Ưng Ái (tức vua Dục Đức), Hoàng tử Nguyễn Phúc Ưng Kỷ (tức vua Đồng Khánh) và Hoàng tử Nguyễn Phúc Ưng Đăng (tức vua Kiến Phúc).
Nằm trong khu vực lăng mộ chính được xây bằng đá thanh chạm khắc tinh xảo là Bi Đình (nhà bia). Nơi đây đặt một tấm bia đá nặng khoảng 20 tấn, khắc bài ký “Khiêm Cung Ký” do chính vua Tự Đức soạn thảo vào năm 1871.

Với độ dài gần 5.000 chữ, tác phẩm này là một bản tự thuật chân thực của nhà vua về cuộc đời, sự nghiệp, những đóng góp cũng như những nỗi niềm của ông trước lịch sử. Tấm bia đá đặc biệt này đã được công nhận là Bảo vật quốc gia vào năm 2015.

Với sự kết hợp hài hòa giữa kiến trúc cung đình, cảnh quan thiên nhiên và các không gian chức năng, Khiêm Lăng được ví như một "vườn thượng uyển" giữa lòng cố đô. Nơi đây không chỉ thể hiện gu thẩm mỹ tinh tế của một vị vua thi sĩ mà còn là điểm đến di sản thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước khi ghé thăm Huế.
Không ghen tuông ồn ào, Nam Phương Hoàng hậu làm một điều bất ngờ khiến tình địch 'nhớ suốt đời'
Dù biết vua Bảo Đại có mối quan hệ với người phụ nữ khác và phải chịu nhiều tổn thương trong hôn nhân, Nam Phương Hoàng hậu vẫn chọn cách ứng xử điềm tĩnh, đầy tinh tế. Chính thái độ bao dung, giữ trọn phẩm giá của bà đã khiến người được xem là "tình địch" mang theo ấn tượng ấy suốt cuộc đời.
Tử Cấm Thành có hơn 70 giếng, nhưng tại sao không ai dám uống nước từ đó? Lý do rất đơn giản
Không chỉ là địa điểm du lịch, Tử Cấm Thành còn thu hút sự chú ý của nhiều người, gợi sự tò mò về những bí ẩn, những câu chuyện khó hiểu. Một trong số đó là câu chuyện về hơn 70 chiếc giếng trong Tử Cấm Thành nhưng lại không bao giờ dùng để ăn uống.
Chuyện tình hiếm của tỷ phú từng vượt mặt Bill Gates: Cưới cô dâu 18 tuổi, chi hơn 1.800 tỷ làm điều đặc biệt sau khi vợ qua đời
Tại Mexico, có một ông trùm được mệnh danh là "Quý ngài độc quyền". Đó chính là Carlos Slim Helu. Ông là tỷ phú giàu nhất Mexico với khối tài sản lên đến hơn 124,8 tỷ đô la và xếp thứ 16 theo danh sách của Forbes hiện tại. Ông từng vượt mặt Bill Gates để trở thành người giàu nhất thế giới.
Bí ẩn hơn cả Tử Cấm Thành, tại sao ngọn đồi nhỏ bé ở vùng ngoại ô phía tây Bắc Kinh lại bị cấm vào suốt 800 năm?
Bắc Kinh là một một trung tâm chính trị được nhiều hoàng đế các triều đại Trung Hoa cổ đại chọn làm kinh đô. Ở vùng ngoại ô phía tây Bắc Kinh, có một ngọn núi nhỏ đã bị "phong toả" gần 800 năm, bắt đầu từ thời nhà Tấn.
Tại sao Vua Bảo Đại liên tục phản bội Nam Phương hoàng hậu?
Nam Phương Hoàng hậu không phải không biết những mối quan hệ ngoài luồng của Bảo Đại và bà không dễ chấp nhận ngay điều này.
300 năm trước, Việt Nam xuất hiện một thiên tài có trí tuệ vượt xa thời đại khiến hậu thế kinh ngạc
Cách đây 300 năm, Việt Nam sinh ra một bậc đại trí thức được hậu thế tôn vinh là "bộ óc bách khoa" của dân tộc. Không chỉ để lại kho tàng tác phẩm đồ sộ, ông còn sở hữu những tư tưởng về giáo dục, trọng dụng nhân tài và phụng sự đất nước được đánh giá là vượt trước thời đại.
Liên kết hữu ích
Bí ẩn hơn cả Tử Cấm Thành, tại sao ngọn đồi nhỏ bé ở vùng ngoại ô phía tây Bắc Kinh lại bị cấm vào suốt 800 năm?
Bắc Kinh là một một trung tâm chính trị được nhiều hoàng đế các triều đại Trung Hoa cổ đại chọn làm kinh đô. Ở vùng ngoại ô phía tây Bắc Kinh, có một ngọn núi nhỏ đã bị "phong toả" gần 800 năm, bắt đầu từ thời nhà Tấn.
Tại sao Vua Bảo Đại liên tục phản bội Nam Phương hoàng hậu?
Nam Phương Hoàng hậu không phải không biết những mối quan hệ ngoài luồng của Bảo Đại và bà không dễ chấp nhận ngay điều này.
300 năm trước, Việt Nam xuất hiện một thiên tài có trí tuệ vượt xa thời đại khiến hậu thế kinh ngạc
Cách đây 300 năm, Việt Nam sinh ra một bậc đại trí thức được hậu thế tôn vinh là "bộ óc bách khoa" của dân tộc. Không chỉ để lại kho tàng tác phẩm đồ sộ, ông còn sở hữu những tư tưởng về giáo dục, trọng dụng nhân tài và phụng sự đất nước được đánh giá là vượt trước thời đại.
Ý tưởng xây dựng cây cầu đầu tiên bắc qua sông Hồng, được người Pháp xây dựng, trị giá hơn 201 tỷ đồng?
Sau hơn một thế kỷ tồn tại, cầu Long Biên không chỉ là cây cầu thép đầu tiên bắc qua sông Hồng mà còn là một trong những công trình mang nhiều dấu ấn lịch sử nhất của Việt Nam.
Rời hoàng cung, cuộc đời 5 người con của vua Bảo Đại và Nam Phương Hoàng hậu thay đổi ra sao?
Sau khi triều Nguyễn khép lại vào năm 1945, Hoàng hậu Nam Phương cùng 5 người con rời khỏi hoàng cung, bắt đầu cuộc sống hoàn toàn mới tại Pháp.
Công tử người Việt đầu tiên sở hữu máy bay riêng: Tiêu hết 5 tấn vàng của cha mẹ để lại, cuối đời ra đi trong cô độc
Thừa hưởng khối tài sản khổng lồ của cha mình, nhưng cái kết cuối đời của Công tử Bạc Liêu lại khiến nhiều người không khỏi xót xa.
Tử vi tuần mới (10/8 - 16/8) của 12 con giáp
Tuần này (10-16 tháng 8) là tuần trọn vẹn đầu tiên sau khi mùa thu bắt đầu, và toàn bộ tuần nằm trong tháng Ất Mùi, với Kim Thần cai quản.
Gia đình doanh nhân hai thế hệ Anh hùng Lao động nổi tiếng Việt Nam
Gia đình ông Lê Văn Kiểm là gia đình duy nhất tại Việt Nam có 3 thành viên được phong tặng danh hiệu Anh hùng Lao động, gồm ông Lê Văn Kiểm, vợ Trần Cẩm Nhung và con gái Lê Nữ Thùy Dương.
Nam NSND 3 lần thi đỗ Thủ khoa, là thầy của Giám đốc Nhạc viện, 2 con ruột cũng đều là Thủ khoa
Ông còn là người thầy đào tạo nhiều giọng ca nổi tiếng như NSND Quốc Hưng, NSND Tấn Minh, ca sĩ Trọng Tấn…
Lãi suất ngân hàng hôm nay 9/8/2026: Kỳ hạn 12 tháng lên đến 10%
Lãi suất ngân hàng hôm nay 9.8: Ngân hàng áp dụng chính sách cộng thêm, đẩy lãi suất lên cao. Tổng hợp lãi suất tiết kiệm hơn 30 ngân hàng mới nhất.
Nhà văn, học giả nổi tiếng Đài Loan nhận xét về Vương Phi: Sự lạnh lùng của cô ấy không phải giả vờ, trong bụng chẳng có bao nhiêu chữ nghĩa, bản chất chỉ là một 'người đàn bà ngu dốt'
Vương Phi không chỉ nổi tiếng với sự nghiệp âm nhạc mà còn nhiều lần trở thành tâm điểm tranh cãi vì đời tư và quan điểm sống. Trong số những ý kiến gây chú ý nhất có nhận xét gay gắt của học giả Đài Loan Lý Ngao về nữ ca sĩ.
Phượng Chanel mừng con gái lớn tốt nghiệp đại học ở Mỹ, được nhận vào làm ngay tại văn phòng TikTok
Doanh nhân Phượng Chanel vừa chia sẻ niềm vui khi con gái lớn Susu Mỹ Uyên, 23 tuổi, hoàn thành chương trình đại học tại Mỹ. Ngày 6/8, cô chúc mừng con gái tốt nghiệp hai ngành Kinh tế và Truyền thông tại University of California, Berkeley.
Sao Việt 8/8: Mẹ Ngọc Hà nói gì khi con gái trẻ đẹp lại chọn lấy NSND Công Lý? Vợ cũ Đan Trường báo tin vui
Tin sao Việt 8/8: Ngọc Hà đã chia sẻ lời của bố mẹ khi cô chọn lấy NSND Công Lý. Vợ cũ Đan Trường vừa thông báo tin vui.
Tử vi 12 con giáp ngày 9/8/2026: Tuổi Tuất có một ngày thuận lợi, Thìn nên thận trọng trong mọi việc
Cùng xem tử vi dự đoán gì về vận mệnh, tình duyên, cuộc sống... của 12 con giáp trong ngày 9/8/2026.
Tử vi 12 con giáp ngày 10/8/2026: Tuổi Tuất nhiều may mắn, Sửu cần thận trọng trong mọi việc
Cùng xem tử vi dự đoán gì về vận mệnh, tình duyên, cuộc sống... của 12 con giáp trong ngày 10/8/2026.
Mai Phương Thuý chia sẻ loạt ảnh tại Mỹ, có gì mà lập tức gây sốt?
Mới đây, nàng hậu khiến nhiều người thích thú khi "đào lại" loạt ảnh trong chuyến đi Hawaii (Mỹ) hơn một thập kỷ trước.
Diễn viên Hồng Thanh ngủ trong phòng trọ rộng vài m2, chật vật bán hàng online để mưu sinh
Mới đây, Hồng Thanh đăng tải một video ghi lại khá chi tiết nơi ở hiện tại của mình.
Nhà đẹp như khách sạn tuyển thủ Trần Đình Trọng xây tặng bố mẹ
Vào năm 2023, nam cầu thủ từng khiến người hâm mộ trầm trồ khi chia sẻ căn nhà khang trang dành tặng cho bố mẹ.
Ảnh hiếm thời đi học của Mai Phương Thúy, phải viết báo cáo lịch trình với gia đình
Trong những năm học phổ thông, Mai Phương Thúy theo học Trường THCS Thăng Long trước khi thi đỗ vào Trường THPT Phan Đình Phùng (Hà Nội), một trong những trường công lập có tiếng với mức điểm tuyển sinh cao.
Thời tiết hôm nay 10/8/2026: Miền Bắc gia tăng cường độ nắng nóng
Tin tức dự báo thời tiết mới nhất trong hôm nay (10/8/2026). Cập nhật tin tức dự báo thời tiết nhanh và chính xác nhất!
Giá vàng hôm nay 10/8/2026: Giá vàng miếng bán ra có nơi trên 145 triệu đồng/lượng
Giá vàng hôm nay, vàng SJC được niêm yết ở mức 141 - 144 triệu đồng/lượng, giá vàng thế giới giao ngay trên sàn Kitco đang ở mức 4.341,4 USD/oz.
Nam diễn viên phủ sóng phim Giờ Vàng từng nghỉ học chạy xe tải, thu mua đồng nát, vợ hiện tại là "MC có nụ cười đẹp nhất VTV"
Phùng Đức Hiếu (nghệ danh Hiếu Su) là một trong những gương mặt diễn viên truyền hình được khán giả chú ý trong vài năm gần đây.
Kết hôn với một người phụ nữ sinh ra dưới một trong ba cung hoàng đạo này sẽ đảm bảo sự giàu có và thịnh vượng, mang lại gia tài cho gia đình
Khi tìm hiểu về mối liên hệ bí ẩn giữa hôn nhân và sự giàu có, chúng ta không thể không nhắc đến những người phụ nữ thuộc các con giáp được cho là mang lại may mắn và giàu sang.
Thêm vài giọt nước cốt chanh khi nấu cơm, bạn sẽ bất ngờ khi món cơm chín
Ngoài việc ngâm chanh trong nước, bạn còn có những công dụng nào khác của chanh? Đây là một bí mật: chanh cũng rất hữu ích trong nấu ăn! Việc luôn có một quả chanh trong bếp là điều cần thiết.
Trần Mạnh Cường - Chàng nhạc sĩ đa tài: “Sớm Nắng Chiều mưa” và thông điệp gìn giữ bản sắc dân tộc
Trần Mạnh Cường bắt đầu hành trình nghệ thuật từ sớm và kiên trì xây dựng sự nghiệp theo hướng kết hợp sâu sắc giữa chất liệu dân gian Bắc Bộ với ngôn ngữ âm nhạc hiện đại.
Tại sao các phi tần nhà Thanh lại đeo móng tay giả dài? Ngoài lý do thẩm mỹ, chủ yếu là để tạo sự thuận tiện cho hoàng đế
Trên các bộ phim truyền hình, chúng ta thường thấy các phi tần nhà Thanh luôn đeo móng tay giả (hộ giáp) trên tay, vậy chúng được dùng để làm gì?


















































