"Ngả mũ" trước tài "đối nhân xử thế" của Bà hoàng triều Trần

14:43 20/12/2011

Trước những đố kỵ, ganh ghét ở trong cung, Hiển Từ Tuyên Thánh Hoàng thái hậu đã xử rộng lượng, khiến Vua Trần Minh Tông rất cảm phục.

Sử sách ghi rằng, Hiển Từ Tuyên Thánh Hoàng thái hậu (Hiển Từ Thái hậu) là con gái của Huệ võ Đại vương Trần Quốc Chẩn. Từ nhỏ, bà đã được phong là Huy Thánh Công chúa. Năm Giáp Dần (1314), Hoàng tử Mạnh lên ngôi hoàng đế (tức Vua Trần Minh Tông), khi đó mới 15 tuổi. Theo tục tệ nhà Trần, Công chúa Huy Thánh được tuyển vào cung. Gần 10 năm sau, vào tháng 12 năm Quý Hợi (1323), bà được phong làm Lệ Thánh Hoàng hậu.

Tháng 2 năm Kỷ Tỵ (1329), Vua Trần Minh Tông sách phong cho Hoàng tử Vượng (con của một thứ phi) làm Hoàng thái tử và chỉ 7 ngày sau thì nhường ngôi. Ở ngôi hoàng đế, Hoàng tử Vượng lấy hiệu là Hiến Tông, đại xá thiên hạ, tôn vua cha làm Chương Nghiêu văn triết Thái thượng hoàng đế. Hoàng hậu Lệ Thánh là mẹ đích, những vẫn được tôn là Hiển Từ Tuyên Thánh Hoàng thái hậu.

Rộng lượng "xử án"

Hiển Từ Thái hậu vốn tính nhân hậu, có nhiều công lao giúp họ Trần ổn định chốn nội cung. Sách Đại Việt sử ký toàn thư viết: Trước kia. khi Minh Tông còn ngự ở Bắc cung, có tên gác cổng bắt được một con cá bống trong giếng Nghiêm Quang, mồm có ngậm vật lạ, moi ra thấy có chữ, toàn những lời trù yểm, ghi tên Dụ Tông, Cung Túc, Thiên Ninh (đều là con đẻ của Hiến Từ). Tên gác cổng cầm lá bùa tâu lên vua. Minh Tông sợ lắm, truyền bắt hết cung nhân, bà mụ, thị tì ra tra hỏi.


Ảnh minh họa

Lúc đó, Thái hậu bình tĩnh thưa: "Khoan đã, sợ trong đó có kẻ bị oan, thiếp xin tự mình bí mật xét hỏi trước". Minh Tông nghe theo. Thái hậu sai người hỏi tên gác cổng: "Gần đây, phòng nào trong cung có mua cá bống?". Tên gác cống trả lời là Thứ phi Triều Môn. Hiển Từ Thái hậu nói cho Minh Tông biết, Thượng hoàng lập tức ra lệnh tra xét cho ra. Thái hậu tâu rằng: "Đây là việc trong cung, không nên hở ra ngoài. Thứ phi Triều Môn là con gái của Cung Tĩnh Vương, nếu để hở ra thì Quan gia (chỉ Vua Dụ Tông) sẽ sinh hiềm khích với Thái úy. Thiếp xin bỏ qua chuyện này, không xét hỏi nữa". 

Minh Tông thấy Thái hậu xử rộng lượng như vậy, tỏ ra rất cảm phục và khen bà là người hiền từ.

Đến năm Đinh Dậu (1357), sau khi Thượng hoàng Minh Tông băng hà, vị tướng quân là Trần Tông Hoắc muốn tỏ ra trung thành với Vua Trần Dụ Tông, bèn thêu dệt việc này, làm Thái úy suýt nữa bị hại và phải nhờ Thái hậu cố sức cứu đỡ mới thoát.

Trọn đạo làm mẹ

Ads

Một số tài liệu cũng chép: Người bấy giờ còn ca ngợi Hiển Từ Thái hậu là trọn đạo làm mẹ, tuy là phận con trưởng, con thứ không giống nhau, mà lòng nhân từ của bà thì đối với con nào cũng thế. Với bà, ân nghĩa vua tôi, cha con, anh em, không một chút thiếu sót, từ xưa đến nay chưa ai có được như vậy. 

Hiển Từ Thái hậu rất yêu quý, chăm nuôi các con của Minh Tông, dù là con của vợ thứ sinh ra, như con đẻ của mình. Công chúa Huệ Chân được nhà vua yêu quý, Thái hậu cũng rất thương nàng. Những khi có ban thức gì thì thường cho Huệ Chân trước, rồi sau mới tới Thiên Chân. Sau khi nhà vua qua đời, Thái hậu càng chăm sóc Huệ Chân hơn trước.

Không chỉ nhân hậu với con cái trong nhà, Thái hậu còn thân thiện với các cung tần trong cung. Nữ quan trong cung là Vương thị, mẹ đẻ của Huệ Chân, được vua yêu quý mà có thai. Thái hậu đã lấy song hương đường, tức phòng ngủ của mình, làm nơi vượt cạn. Bất hạnh là Vương thị chết sau sinh, cung nhân "chộp" cơ hội, ngầm tâu với Thượng hoàng là Thái hậu giết Vương thị. Thượng hoàng vốn biết rõ Thái hậu có bụng dạ thương người hơn bản thân, liền lấy roi đánh cung nhân. Thái hậu biết chuyện, nhưng không chấp nhặt.

Cái chết tức tưởi

Người xưa có nói "Nghiêu, Thuấn trong nữ giới" và Hiển Từ Tuyên Thánh Hoàng thái hậu được liệt vào hàng ấy. Song, ai ngờ rằng bà lại phải chịu một cái chết tức tưởi. Theo sử liệu, năm Kỷ Dậu (1369), Vua Trần Dụ Tông qua đời. Trước khi mất, vua xuống chiếu đón Nhật Lễ vào nối ngôi. Thái hậu thuận ý vì nghĩ Nhật Lễ là con của Cung Túc Đại vương Dục - con trai trưởng mà không được làm vua. Nhưng bà không ngờ rằng, mẹ Nhật Lễ vốn làm nghề ca kỹ, đã có chửa với Dương Khuông, nhưng vì Cung Túc Đại vương Dục mê sắc đẹp, mới lấy làm vợ...

Vì biết Hiển Từ Thái hậu sau này có vẻ ân hận khi biết rõ thân phận của mình, vào tháng 2 năm Kỷ Dậu, Nhật Lễ ngầm sai người đầu độc giết chết Thái hậu trong cung. Nhưng bản thân Nhật Lễ cuối cùng cũng bị tôn thất nhà Trần đánh bại...

Đất Việt
Đồ án Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050: Khát vọng thành phố toàn cầu, xanh và thịnh vượng

Đồ án Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050: Khát vọng thành phố...

Dòng sự kiện - 39 phút trước

Đồ án Quy hoạch Thủ đô Hà Nội thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã chính thức được phê duyệt, vẽ nên bức tranh tương lai với mô hình chùm...

Nhân viên siêu thị tiết lộ không nên mua 7 loại thực phẩm này, đặc biệt số 1, có 'đại hạ giá' cũng tuyệt đối tránh

Nhân viên siêu thị tiết lộ không nên mua 7 loại thực phẩm này, đặc biệt số 1, có 'đại hạ giá'...

Làm sao - 42 phút trước

Trong siệu thị hầu như ngày nào cũng có những món đồ “đại hạ giá”, là lựa chọn không tệ nhằm tiết kiệm chi phí mỗi lần mua sắm. Thế nhưng, có những món...

Tiếp tục bắt giữ thêm 8 đối tượng trong vụ cháy chung cư ở Hong Kong khiến hàng trăm người tử vong

Tiếp tục bắt giữ thêm 8 đối tượng trong vụ cháy chung cư ở Hong Kong khiến hàng trăm người tử vong...

Dòng sự kiện - 1 giờ, 11 phút trước

ICAC Hong Kong bắt giữ 8 nghi phạm, gồm giám đốc, quản lý dự án và nhà thầu phụ liên quan đến vụ cháy kinh hoàng tại chung cư Wang Fuk Court khiến ít...

Người dân cần xin cấp mới hay điều chỉnh Giấy phép xây dựng khi xây nhà thêm tầng?

Người dân cần xin cấp mới hay điều chỉnh Giấy phép xây dựng khi xây nhà thêm tầng?

Kiến thức - 2 giờ, 33 phút trước

Theo Luật Xây dựng 2014, khi xây thêm tầng, người dân không phải xin giấy phép mới mà chỉ cần thực hiện thủ tục điều chỉnh giấy phép xây dựng hiện có.

4 ngôi trường THPT chuyên Top đầu ở Hà Nội: Đào tạo toàn 'học bá', giải HSG Quốc gia nhiều vô số

4 ngôi trường THPT chuyên Top đầu ở Hà Nội: Đào tạo toàn 'học bá', giải HSG Quốc gia nhiều vô số...

Kiến thức - 2 giờ, 34 phút trước

Cả 4 ngôi trường cấp THPT này đào tạo hệ chuyên ở Hà Nội, với sứ mệnh phát hiện và đào tạo nhân tài. Nơi đây đã “sản sinh” nhiều “học bá” khi sở...

Người dân cần xin cấp mới hay điều chỉnh Giấy phép xây dựng khi xây nhà thêm tầng?

Người dân cần xin cấp mới hay điều chỉnh Giấy phép xây dựng khi xây nhà thêm tầng?

Kiến thức - 2 giờ, 33 phút trước

Theo Luật Xây dựng 2014, khi xây thêm tầng, người dân không phải xin giấy phép mới mà chỉ cần thực hiện thủ tục điều chỉnh giấy phép xây dựng hiện có.

4 ngôi trường THPT chuyên Top đầu ở Hà Nội: Đào tạo toàn 'học bá', giải HSG Quốc gia nhiều vô số

4 ngôi trường THPT chuyên Top đầu ở Hà Nội: Đào tạo toàn 'học bá', giải HSG Quốc gia nhiều vô số...

Kiến thức - 2 giờ, 34 phút trước

Cả 4 ngôi trường cấp THPT này đào tạo hệ chuyên ở Hà Nội, với sứ mệnh phát hiện và đào tạo nhân tài. Nơi đây đã “sản sinh” nhiều “học bá” khi sở...

Bắc Ninh sắp có Cụm công nghiệp Cao Đức - Vạn Ninh quy mô gần 750 tỷ đồng

Bắc Ninh sắp có Cụm công nghiệp Cao Đức - Vạn Ninh quy mô gần 750 tỷ đồng

Dòng sự kiện - 2 giờ, 34 phút trước

Dự án Cụm công nghiệp (CCN) Cao Đức - Vạn Ninh với tổng mức đầu tư khoảng 749 tỷ đồng vừa được xác định chủ đầu tư và lên kế hoạch triển khai, dự...

Dự báo thời tiết ngày 29/11: Hà Nội rét đậm 12 độ, TP.HCM lạnh hiếm thấy

Dự báo thời tiết ngày 29/11: Hà Nội rét đậm 12 độ, TP.HCM lạnh hiếm thấy

Tin trong ngày - 2 giờ, 38 phút trước

Thời tiết ngày 29/11 tiếp tục ghi nhận sự phân hóa rõ rệt với cường độ lạnh bất thường tại cả hai miền Nam - Bắc. Trong khi Hà Nội chìm trong đợt rét...

Nữ NSND là minh tinh đình đám miền Bắc: Mỹ nhân phố cổ, từng làm tắc nghẽn phố Hàng Đào trong ngày cưới

Nữ NSND là minh tinh đình đám miền Bắc: Mỹ nhân phố cổ, từng làm tắc nghẽn phố Hàng Đào trong ngày...

Chuyện làng sao - 2 giờ, 14 phút trước

Đám cưới của nữ NSND này từng khiến phố Hàng Đào của Hà Nội tắc nghẽn. Cô dâu và chú rể đều là người nổi tiếng, xuất thân từ gia đình danh giá ở...

Kiều Duy 'trắng tay' tại Miss International, thái độ của Hoa hậu Thanh Thủy gây chú ý...

Sao Việt 29/11: Thủy Tiên tăng cân ngày tái xuất; MC Minh Hà lộ gương mặt khác lạ

Sao Việt 29/11: Thủy Tiên tăng cân ngày tái xuất; MC Minh Hà lộ gương mặt khác lạ

Chuyện làng sao - 2 giờ, 16 phút trước

Tin sao Việt 29/11/2025: Hình ảnh mới của Thủy Tiên sau thời gian kín tiếng gây chú ý. MC Minh Hà đăng ảnh mới nhưng điều đáng bàn là gương mặt.

Nghề như 'cướp' ra tiền, không cần bằng cấp: Làm 1 tháng sống khỏe 2 năm, nhưng không ai chịu làm

Nghề như 'cướp' ra tiền, không cần bằng cấp: Làm 1 tháng sống khỏe 2 năm, nhưng không ai chịu làm

Kiến thức - 3 giờ, 55 phút trước

Một công việc giản dị, đòi hỏi sức bền và sự chịu khó đang gây chú ý vì mức lương “khủng”, làm một tháng đủ tiêu cả năm. Dù vậy, ngành nghề này vẫn...

Kiểm tra ngay VNeID trước 15/12 để tránh bị phạt tiền

Kiểm tra ngay VNeID trước 15/12 để tránh bị phạt tiền

Đời sống số - 3 giờ, 55 phút trước

Người dân nên chủ động kiểm tra thông tin trên VNeID để tránh sai sót và thuận lợi cho thủ tục hành chính. Đến ngày 15/12/2025, nếu không xuất trình được thông tin cư...

Đưa người bị tai nạn giao thông đi cấp cứu có thể được hỗ trợ tới 5 triệu đồng kể từ tháng 12/2025

Đưa người bị tai nạn giao thông đi cấp cứu có thể được hỗ trợ tới 5 triệu đồng kể từ tháng...

Kiến thức - 3 giờ, 55 phút trước

Dùng căn cước công dân hết hạn bị phạt 1 triệu đồng, đưa người bị tai nạn giao thông đi cấp cứu có thể được hỗ trợ tới 5 triệu đồng… là những chính...

Nguyên nhân nào khiến đất Bà Triệu, Đinh Tiên Hoàng lập đỉnh hơn 700 triệu/m², cao nhất lịch sử Hà Nội?

Nguyên nhân nào khiến đất Bà Triệu, Đinh Tiên Hoàng lập đỉnh hơn 700 triệu/m², cao nhất lịch sử Hà Nội?

Dòng sự kiện - 3 giờ, 55 phút trước

Thông tin bảng giá đất mới của Hà Nội áp dụng từ năm 2026 với mức kỷ lục hơn 700 triệu đồng/m² tại các tuyến phố "vàng" đang khiến dư luận đặc biệt quan...

Đề xuất 76 loại thuốc mới được BHYT chi trả: Thêm cơ hội cho bệnh nhân ung thư

Đề xuất 76 loại thuốc mới được BHYT chi trả: Thêm cơ hội cho bệnh nhân ung thư

Dòng sự kiện - 3 giờ, 56 phút trước

Bộ Y tế đang đề xuất mở rộng danh mục thuốc thuộc phạm vi chi trả của bảo hiểm y tế (BHYT) với 76 loại thuốc mới, trong đó phần lớn là thuốc điều...

Áp thấp nhiệt đới mới sắp vào Biển Đông, bão số 15 diễn biến khó lường

Áp thấp nhiệt đới mới sắp vào Biển Đông, bão số 15 diễn biến khó lường

Tin trong ngày - 3 giờ, 9 phút trước

Một áp thấp nhiệt đới vừa hình thành gần bờ biển phía Đông Malaysia và nhiều khả năng sẽ tiến vào khu vực Nam Biển Đông trong vòng 24 giờ tới. Cùng lúc, bão...

Tỷ phú giàu nhất Việt Nam - Phạm Nhật Vượng lọt Top 5 tỷ phú kiếm tiền nhanh nhất

Tỷ phú giàu nhất Việt Nam - Phạm Nhật Vượng lọt Top 5 tỷ phú kiếm tiền nhanh nhất

Kiến thức - 3 giờ, 17 phút trước

Phiên giao dịch cuối tuần đưa Chủ tịch Tập đoàn Vingroup, ông Phạm Nhật Vượng, lọt vào nhóm 5 tỷ phú có mức gia tăng tài sản mạnh nhất thế giới trong ngày.

Choáng với giá trị 300 lượng vàng SJC bị thu hồi của vợ chồng Mailisa: Dân mạng khẳng định đây chưa phải là 'khủng' nhất

Choáng với giá trị 300 lượng vàng SJC bị thu hồi của vợ chồng Mailisa: Dân mạng khẳng định đây chưa phải...

Dòng sự kiện - 3 giờ, 24 phút trước

Thông tin mới nhất về việc khởi tố, bắt giam bà trùm ngành thẩm mỹ Mailisa cùng khối tài sản khổng lồ bị thu giữ đang khiến dư luận xôn xao. Đáng chú ý,...

Xót xa cảnh hàng trăm thi thể được đưa ra khỏi chung cư cháy rụi ở Hong Kong, kết thúc công tác tìm kiếm người sống sót

Xót xa cảnh hàng trăm thi thể được đưa ra khỏi chung cư cháy rụi ở Hong Kong, kết thúc công tác...

Dòng sự kiện - 3 giờ, 25 phút trước

Người đứng đầu cơ quan an ninh Hong Kong cho biết hoạt động tìm kiếm người sống sót chính thức kết thúc, 128 người thiệt mạng được đưa ra khỏi chung cư trong đêm....

Giá vàng hôm nay 29/11: Vàng đột ngột tăng vọt

Giá vàng hôm nay 29/11: Vàng đột ngột tăng vọt

Tin trong ngày - 3 giờ, 27 phút trước

Cập nhật giá vàng sáng 29.11: Vàng thế giới bật tăng vượt ngưỡng 4.200 USD/ounce. Vàng trong nước có khả năng tăng theo trong phiên giao dịch mới.

Đây là tỉnh một con gà gáy ba nước cùng nghe, có vị quan tài giỏi phò tá vua nhà Nguyễn, công lớn trong sử Việt

Đây là tỉnh một con gà gáy ba nước cùng nghe, có vị quan tài giỏi phò tá vua nhà Nguyễn, công...

Kiến thức - 4 giờ, 44 phút trước

Với câu nói truyền miệng: "Một con gà gáy cả ba nước cùng nghe", Quảng Ngãi đã thể hiện được vị trí chiến lược đặc biệt, đồng thời sở hữu đỉnh núi Ngọc Linh...

10 công việc sẽ HOT nhất năm 2026, biết trước để xuất phát sớm hơn đối thủ khác

10 công việc sẽ HOT nhất năm 2026, biết trước để xuất phát sớm hơn đối thủ khác

Kiến thức - 4 giờ, 57 phút trước

Dưới đây là 10 công việc được ChatGPT dự đoán sẽ rất phát triển trong năm 2026.

Ao phong thủy trước nhà là tốt hay xấu? Đọc xong để biết nên để hay lấp vội

Ao phong thủy trước nhà là tốt hay xấu? Đọc xong để biết nên để hay lấp vội

Phong thủy - 4 giờ, 20 phút trước

Nhiều gia đình ở quê hay vùng ven đô thường có ao ngay trước nhà rồi lo 'không biết phong thủy có xấu không'?

Yếu tố nào quyết định giảm giá nhà? Đây là câu trả lời từ chuyên gia

Yếu tố nào quyết định giảm giá nhà? Đây là câu trả lời từ chuyên gia

Kiến thức - 4 giờ, 23 phút trước

Tiến sĩ Sử Ngọc Khương - Giám đốc Cấp cao về Tư vấn Đầu tư Savills Việt Nam đã đưa ra những lý giải chuyên sâu xoay quanh những biến động về giá nhà...