Tình yêu thiên nhiên và 'tánh không' trong tuyển tập thi - họa 'Rỗng'

16:26 30/06/2022

“Rỗng” là trạng thái trống không, phúc lạc…

Cũng bởi chữ “Duyên” đưa tới, tôi được xem qua Tuyển tập thi – họa “Rỗng” của tác giả Đoàn Quang Anh Khanh. Đây là một tác phẩm nghệ thuật hình thành từ sự phối triển giữa ngôn ngữ chắt lọc (thi ca) và sắc màu – đường nét (hội họa), nhằm diễn đạt những “cảm thức siêu nghiệm” tự thân của tác giả thông qua phương pháp thiền định. Với việc ấn hành tác phẩm “Rỗng”, hẳn Đoàn Quang Anh Khanh muốn chia sẻ cùng bạn đọc “hữu duyên” những trải nghiệm về dòng chảy miên viễn của tâm tưởng trong “một giai đoạn nhất định” hành thiền.

Đoàn Quang Anh Khanh, tuyển tập Rỗng

Chân dung tác giả Đoàn Quang Anh Khanh

Tôi đã cảm nhận khá nhiều điều sâu sắc, thú vị khi tác giả kiến giải về “tánh không” (sunyata) trong bài thơ “Không”, trích khổ 3:

“… Móng vuốt sắc nhọn chẳng cào cấu được cái Không

Rỗng để chứa đựng, rỗng khởi sinh tuệ giác

Rỗng để yêu thương, rỗng quay về Phật tánh

Chốn an lành không màu, không vị, không hương…”.

Sẽ không là chủ quan khi tôi nhận xét ý nghĩa nội hàm của bài thơ này cũng là ý tứ chủ đạo của cả tuyển tập. Từ đây, Đoàn Quang Anh Khanh dẫn lối cho chúng ta vào xem khu “vườn thiền” mà anh đã dày công chăm sóc…

Đoàn Quang Anh Khanh, tuyển tập Rỗng

Bìa tuyển tập thi họa Rỗng

• Xin hỏi tác giả Đoàn Quang Anh Khanh (ĐQAK) về bức tranh “Tỉnh giác” được xếp bên cạnh bài “Không”, phải chăng anh muốn diễn đạt một cách ước lệ về sự hòa nhập để đạt đến tánh không của cá nhân với đại thể vũ trụ, khi vẽ một con mắt nội tại có chấm đỏ và một vòng tròn (con mắt) thuần màu xanh ở ngoại giới?

ĐQAK: Phần đông con người chúng ta lớn lên với những giáo điều ngớ ngẩn nào đấy, càng lớn lên cái tôi con người càng to đùng khủng khiếp, tạo thành những ngọn lửa sân hận, lòng tham vô đối nó cứ che mất tầm nhìn hồn nhiên và Phật tánh trong mỗi chúng ta. Cho nên trong chính mỗi con người luôn có phần sáng và phần tối, cũng như thiên thần hay quỷ dữ cũng luôn tồn tại trong cùng một tâm trí. Vì thế, bức tranh “Tỉnh giác” đặt cạnh bài thơ “Không” cũng nhằm muốn chia sẻ ý niệm đó. Giữa thực và hư, phần ác và phần thiện, ánh sáng và sự che mờ… nó cứ vần vũ như hai mặt của đồng xu, nhưng nếu chúng ta biết tu tập, biết gạn bỏ những tạp niệm khổ đau mà sống trong tỉnh giác thì an nhiên và hạnh phúc sẽ lộ diện, cuộc sống bỗng trở nên thăng hoa.

Đoàn Quang Anh Khanh, tuyển tập Rỗng

Bìa và trang hình tranh trong tuyển tập thi họa Rỗng

• Chọn lối sống gần như khép kín, hạn chế tiếp xúc với chốn phồn hoa để hòa mình với thiên nhiên trong những năm gần đây, Đoàn Quang Anh Khanh khiến tôi liên tưởng đến nhà văn Mỹ - Jerome David “JD” Salinger (1919 – 2010), nổi tiếng với tác phẩm “The Catcher in the Rye” (“Bắt Trẻ Đồng Xanh” – Phùng Khánh dịch). Liệu có sự đồng cảm ở chừng mực nào đó giữa anh với J.D. Salinger?

ĐQAK: Tôi không nắm chắc được suy nghĩ của Jerome David vì sao chọn đời sống ẩn dật sau khi phát hành rộng rãi “The Catcher in the Rye”. Còn tôi là sống ẩn dật, sống trong tĩnh lặng sau đó mới cho ra đời “Rỗng”. Nhưng tựu chung lại, chắc có lẽ chúng tôi cùng sở thích là không muốn tham gia vào những tác động va đập của xã hội, những nhiễu nhương đối với tôi nó như những lưỡi dao cứ cứa rách tâm hồn. Tôi yêu mọi thứ thuộc về thiên nhiên, nhưng không thoải mái cho lắm những vấn đề do đám đông tạo ra. Tôi yêu sự tĩnh lặng!

Đoàn Quang Anh Khanh, tuyển tập Rỗng

Tác giả Đoàn Quang Anh Khanh

• Một trong những bài thơ mang ý nghĩa tự bạch khiến tôi xúc động là bài ​ “Trở về” với đoạn trích sau:

“… Xin một lần dụi đầu vào vai Mẹ

Rồi òa khóc mà không phải nghĩ suy

Mong cánh rừng thật thà còn nguyên vẹn

Chỉ để gió thu về xỏ nắng thầm thì

Ôm yêu thương qua từng ngõ nhỏ

Dệt kiếp đời giữa cõi si mê

Cho thật thà mưa về đất Mẹ

Mát lòng người chân đá phẳng lì…”

Từ hình ảnh người Mẹ là đấng sinh thành nuôi ta khôn lớn (ở khổ 3), phải chăng trong cảm thức của người con đã thăng hoa cảm xúc, liên tưởng đến hình tượng người Mẹ chung của thế gian như Mẹ Thiên Nhiên, Mẹ Trái Đất?

ĐQAK: Chính xác là như vậy! Nỗi đau mà thiên nhiên ngày càng bị băm nát, bị dày xéo khốc liệt cứ khiến tôi bị ám ảnh day dứt. Sự tàn nhẫn của con người đối với thiên nhiên chẳng khác nào đứa con nghịch tử. Chỉ biết ích kỷ ham muốn những dục thể của xác thân, chỉ biết chiếm hữu để nuôi dưỡng lòng tham. Chính tâm hồn què quặt của đứa con mà làm cho Mẹ Thiên Nhiên tàn tạ đó là nỗi đau to lớn cứ dàn trải xuyên suốt theo dòng chảy của nhân loại. Cho nên tôi mong lắm sự thật thà, hồn hậu như cơn mưa tỉnh thức về trên đất Mẹ - “Người Mẹ Thiên Nhiên”.

Đoàn Quang Anh Khanh, tuyển tập Rỗng

Bức tranh “Tỉnh giác” của Đoàn Quang Anh Khanh.

• Sự sắp xếp về bố cục thơ và tranh xen kẽ hẳn đã được định hình từ trong tâm tưởng của anh như một diễn trình có chủ đích trước khi cho xuất bản tuyển tập thi - họa “Rỗng” đầu tay?

ĐQAK: Vâng! Hành trình diệt cái tôi, cái bản ngã nó cũng có những bước mà phải kiên định thì mới mong có một ngày tâm trí an yên được. Vì thế, cách dàn trải những bài thơ và đan xen giữa những bức tranh cũng dựa trên chuyến hành trình đó. Câu chuyện tỉnh giác bắt đầu từ “cái không” để trở về trong “cái rỗng” là hành trình của sự hồn nhiên rồi quay về với hồn nhiên đoạt lại. Sinh ra mọi tâm hồn đều có “Phật tánh” nhưng vì do bôn ba kiếp sống mà tâm hồn luôn bị héo úa, nhuộm tanh, khổ luỵ chốn trần gian… nên hành trình tìm lại sự hồn nhiên trong tâm, trở về với “Tánh không” thì phải biết tu tập, sống trong tỉnh thức thì mới mong tìm lại “Phật tánh” được.

• Cảm ơn tác giả Đoàn Quang Anh Khanh với những chia sẻ thật thi vị và triết lý!

Độc giả có thể đặt mua sách tại đây.

Ảnh: Nhân vật cung cấp

Minh Nghiệm (Theo Bảo Vệ Công Lý)
Nhân viên siêu thị tiết lộ bí mật: khách hàng chỉ nhìn hạn sử dụng khi mua sữa chua, và thường bỏ qua những 'chiêu trò' này

Nhân viên siêu thị tiết lộ bí mật: khách hàng chỉ nhìn hạn sử dụng khi mua sữa chua, và thường bỏ...

Kiến thức - 7 giờ, 6 phút trước

Khi đi siêu thị mua sữa, sữa chua luôn là lựa chọn hàng đầu của hầu hết mọi người để tăng cường dinh dưỡng. Cả người lớn và trẻ em, sữa chua đều là...

Tử vi 180 ngày cuối năm 2022: 4 cung hoàng đạo rủng rỉnh hầu bao, giàu lên từng ngày

Tử vi 180 ngày cuối năm 2022: 4 cung hoàng đạo rủng rỉnh hầu bao, giàu lên từng ngày

Đời sống số - 7 giờ, 7 phút trước

Càng về cuối năm, những con giáp sau đây càng ăn nên làm ra, kiếm được nhiều tiền.

Ống thoát nước máy giặt cắm trực tiếp vào đường thoát sàn? Dạy bạn cách chính xác, giải quyết những rắc rối lớn ở nhà

Ống thoát nước máy giặt cắm trực tiếp vào đường thoát sàn? Dạy bạn cách chính xác, giải quyết những rắc rối...

Kiến thức - 8 giờ, 1 phút trước

Ống thoát nước của máy giặt được cắm thẳng vào ống thoát nước sàn, người chủ lắc đầu ngán ngẩm khi nhìn thấy nó. Đừng làm vậy.

Cổ nhân nói: 'Đàn ông sợ gà, đàn bà sợ cừu', 2 loài ấy có gì mà sợ?

Cổ nhân nói: 'Đàn ông sợ gà, đàn bà sợ cừu', 2 loài ấy có gì mà sợ?

Kiến thức - 9 giờ, 39 phút trước

Một số câu tục ngữ được ông cha ta lưu truyền từ đời này sang đời khác vẫn được nhiều người biết đến và là lời nhắn nhủ cho hậu thế, không chỉ có...

Selfie mọi lúc mọi nơi nhưng bạn có biết ai là người nghĩ ra phong cách chụp 'tự sướng' này không?

Selfie mọi lúc mọi nơi nhưng bạn có biết ai là người nghĩ ra phong cách chụp 'tự sướng' này không?

Kiến thức - 10 giờ, 34 phút trước

“Selfie” - chụp ảnh tự sướng đã bùng nổ và trở thành xu hướng trong 5 năm qua, tuy nhiên, thực tế cho thấy việc tự chụp ảnh chân dung đã xảy ra một...

'Ái nữ' nhà Cường Đô La điệu đà diện váy hoa với mái tóc xoăn tít, gương mặt đáng yêu cùng đôi mắt long lanh gây mê

'Ái nữ' nhà Cường Đô La điệu đà diện váy hoa với mái tóc xoăn tít, gương mặt đáng yêu cùng đôi...

Chuyện làng sao - 2 giờ, 39 phút trước

Càng lớn, con gái Cường Đô La càng đáng yêu và dễ thương hết phần thiên hạ.

Noo Phước Thịnh tiếp tục đáp trả lại anti-fan khi bị nhận xét về thần thái, lần này cực kỳ 'xéo sắc'

Noo Phước Thịnh tiếp tục đáp trả lại anti-fan khi bị nhận xét về thần thái, lần này cực kỳ 'xéo sắc'...

Chuyện làng sao - 2 giờ, 40 phút trước

Màn đáp trả của Noo Phước Thịnh dành cho anti-fan ai cũng thích thú.

Gia đình Lam Trường cùng nhau đi du lịch, loạt khoảnh khắc hạnh phúc khiến bao người ghen tị

Gia đình Lam Trường cùng nhau đi du lịch, loạt khoảnh khắc hạnh phúc khiến bao người ghen tị

Chuyện làng sao - 2 giờ, 41 phút trước

Loạt ảnh du lịch cùng nhau của gia đình Lam Trường đang nhận được nhiều sự chú ý.

Con dâu mới đang khiến gia đình nhà David Beckham 'chiến tranh ngầm': Style lên đồ chẳng kém mẹ chồng miếng nào

Con dâu mới đang khiến gia đình nhà David Beckham 'chiến tranh ngầm': Style lên đồ chẳng kém mẹ chồng miếng nào...

Thời trang sao - 2 giờ, 42 phút trước

Được cho là một đối thủ "đáng gờm" của mẹ chồng Victoria, Nicola Peltz sở hữu gout thời trang vừa sang chảnh vừa quyến rũ.

Từ ngày 9/8 đến 28/8, 4 con giáp tài lộc vượng phát 'như mưa trút nước'

Từ ngày 9/8 đến 28/8, 4 con giáp tài lộc vượng phát 'như mưa trút nước'

Đời sống số - 3 giờ, 50 phút trước

Cùng điểm danh những con giáp đón vận may vượng phát, tài lộc hanh thông từ ngày 9/8 đến 28/8.

Bạn nghĩ chỉ váy ngắn mới có khí chất? Năm nay, mốt 'mặc không dài, không ngắn' được ưa chuộng, thời trang và thanh lịch hơn

Bạn nghĩ chỉ váy ngắn mới có khí chất? Năm nay, mốt 'mặc không dài, không ngắn' được ưa chuộng, thời trang...

Thời trang + - 3 giờ, 11 phút trước

Một bộ đồ có chiều dài vừa vặn sẽ khiến bạn trở nên thanh lịch và thời trang, không phản cảm.

Những bài học cơ bản về tiết kiệm tiền mà tuổi 20 thường bỏ qua!

Những bài học cơ bản về tiết kiệm tiền mà tuổi 20 thường bỏ qua!

Kiến thức - 3 giờ, 11 phút trước

Tuổi 20 là thời gian quan trọng nhất khi bạn có nhiều niềm vui nhất trong cuộc sống, chẳng hạn như gặp gỡ những người mới, yêu, đi du lịch đến nhiều nơi và...

Mạnh Ba Tuổi: Tiktok của Mạnh sẽ tiếp thêm Vitamin cười đến với mọi người

Mạnh Ba Tuổi: Tiktok của Mạnh sẽ tiếp thêm Vitamin cười đến với mọi người

Đời sống trẻ - 4 giờ, 26 phút trước

Rảnh rỗi hoặc stress vì cuộc sống bạn sẽ làm gì? Xem phim hài hay nghe một bản nhạc mình yêu thích? Thật khó nghĩ phải không nào? Hãy thêm vào thói quen cũ...

Lê Giang khoe biệt thự sắp hoàn thành, không gian sân vườn cực rộng

Lê Giang khoe biệt thự sắp hoàn thành, không gian sân vườn cực rộng

Nhà Sao - 5 giờ, 11 phút trước

Biệt thự của diễn viên Lê Giang còn có hồ bơi bên ngoài, không gian sân vườn rộng rãi.

Chuyên gia số học chia sẻ: Nửa cuối năm, vận may sẽ đến với 4 con giáp này

Chuyên gia số học chia sẻ: Nửa cuối năm, vận may sẽ đến với 4 con giáp này

Đời sống số - 5 giờ, 22 phút trước

Cuộc sống còn dài, dù gặp phải vấn đề gì, nếu có suy nghĩ không tốt thì khó khăn càng thêm khó khăn, nếu có ý tốt thì sẽ gặp may mắn.

Khoảng thời gian nào đó trong đời người rất quan trọng, tuổi 30 - 35 không thể bỏ qua

Khoảng thời gian nào đó trong đời người rất quan trọng, tuổi 30 - 35 không thể bỏ qua

Đời sống trẻ - 5 giờ, 29 phút trước

Tuổi thọ con người chỉ có vài chục năm, theo nghiên cứu hiện nay tuổi thọ trung bình ở ta là khoảng 70 tuổi, vậy chúng ta nên làm gì ở các giai đoạn...

Hậu đăng quang, Hoa hậu Ngọc Châu được cho là bị đối xử bất công hơn so với 2 nàng Á hậu

Hậu đăng quang, Hoa hậu Ngọc Châu được cho là bị đối xử bất công hơn so với 2 nàng Á hậu...

Chuyện làng sao - 5 giờ, 30 phút trước

Cư dân mạng cảm thấy bức xúc vì đã xuất hiện nhiều bằng chứng cho thấy Ngọc Châu bị đối xử rất bất công.

8 điều mọi người thường làm khi mua sắm mà không biết rằng nó là sai lầm và có thể ảnh hưởng đến người khác

8 điều mọi người thường làm khi mua sắm mà không biết rằng nó là sai lầm và có thể ảnh hưởng...

Kiến thức - 6 giờ, 43 phút trước

Tuy mỗi người có thói quen mua sắm khác nhau tùy theo lứa tuổi, điều kiện kinh tế và thị hiếu nhưng nhiều người thường mắc sai lầm dưới đây. Có một số thói...

Quỳnh Chi cùng chồng cũ thân thiết trong tiệc sinh nhật của quý tử, còn được người xưa gọi bằng ngôn từ rất dễ thương

Quỳnh Chi cùng chồng cũ thân thiết trong tiệc sinh nhật của quý tử, còn được người xưa gọi bằng ngôn từ...

Chuyện làng sao - 6 giờ, 43 phút trước

MC Quỳnh Chi đã bay sang Mỹ dự sinh nhật của con trai cưng và chồng cũ.

Lương Mỹ Kỳ gặp sự cố đầy ngại ngùng giữa nơi đông đúc

Lương Mỹ Kỳ gặp sự cố đầy ngại ngùng giữa nơi đông đúc

Chuyện làng sao - 6 giờ, 44 phút trước

Khán giả khuyên cô sau này nên lựa chọn trang phục kỹ hơn để tránh tình trạng như vậy không xảy ra nữa.

Trizzie Phương Trinh vui vẻ nhắc về mối quan hệ với Bằng Kiều: 'Mất đi một người chồng nhưng có được một người bạn luôn đồng hành'

Trizzie Phương Trinh vui vẻ nhắc về mối quan hệ với Bằng Kiều: 'Mất đi một người chồng nhưng có được một...

Chuyện làng sao - 6 giờ, 44 phút trước

Những chia sẻ của Trizzie Phương Trinh đã nhận được lời khen vì quá là văn minh.

Tôm luộc chín vẫn có mùi tanh, không ngọt. Đầu bếp chia sẻ: 'Sai ở bước này, tất nhiên là bị tanh rồi'

Tôm luộc chín vẫn có mùi tanh, không ngọt. Đầu bếp chia sẻ: 'Sai ở bước này, tất nhiên là bị tanh...

Địa chỉ ăn ngon - 6 giờ, 30 phút trước

Tôm luộc tuy đơn giản nhưng nếu bạn không biết cách, tôm ăn sẽ bị tanh và mất vị ngọt.

Phan Như Thảo hé lộ thêm cơ ngơi ven biển rộng hơn 400 m2, dân tình ngưỡng mộ vì độ giàu

Phan Như Thảo hé lộ thêm cơ ngơi ven biển rộng hơn 400 m2, dân tình ngưỡng mộ vì độ giàu

Nhà Sao - 7 giờ, 30 phút trước

Không còn hoạt động showbiz nhưng Phan Như Thảo vẫn có cuộc sống nhiều người mơ ước khi liên tục tậu thêm cơ ngơi 'khủng'.

Đàn ông ngoài 40, màu sắc trang phục nên nhớ “3 chọn, 3 không chọn”, mặc sai dễ trông già và bóng bẩy

Đàn ông ngoài 40, màu sắc trang phục nên nhớ “3 chọn, 3 không chọn”, mặc sai dễ trông già và bóng...

Thời trang + - 7 giờ, 34 phút trước

Bỏ túi những bí quyết mặc đẹp cho nam trung niên độ tuổi ngoài 40, vừa đẹp vừa phong cách, phù hợp với độ tuổi.

Muốn mua xe ô tô bền, ít phải sửa chữa và chịu được va chạm mạnh, hãy tham khảo 9 dòng xe bền nhất năm 2022 này

Muốn mua xe ô tô bền, ít phải sửa chữa và chịu được va chạm mạnh, hãy tham khảo 9 dòng xe...

Sản phẩm hot - 7 giờ, 34 phút trước

Nếu bạn đang tìm kiếm những chiếc xe ô tô tốt, ít phải sửa chữa với độ bền đã được kiểm chứng, bạn có thể tham khảo 9 mẫu xe bền nhất dưới đây....